Ana içeriğe git
elektronikprojeler
Konu: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA) (2803 Kez okunmuş)

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #45
TT şebeke sistemlerindeki topraklamanın yapıldığı bölge ile transformatör arasındaki  (KULLANCININ ÇARPILDIĞI) topraklama arasındaki direnç ne kadardır acaba. ?


bilmiyoruz. ne kadardır? mesafeye göre değişir mi?
yanlış mı anlamışım: iki torpahlama levhası arasındak direnci soruyorsun. mesafe arttıkça büyür gibi gözüküyor.
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #46
TT şebeke sistemlerindeki topraklamanın yapıldığı bölge ile transformatör arasındaki  (KULLANCININ ÇARPILDIĞI) topraklama arasındaki direnç ne kadardır acaba. ?

İşletme topraklaması ile evin temelindeki topraklama arasındaki toprağın direncini soruyorsan öle bişeyi kitaplarda gördüğümü hiç hatırlamıyorum. Emo dan topraklama dersi aldım kitabına da baktım ama öle bişi göremedim. Fakat kablo üzerindeki direnci soruyorsan kullanılan kabloların kendi verilerinden bile bulunabilir.
"Ne kadar çok bilgi o kadar düşük ego, ne kadar az bilgi o kadar yüksek ego" Albert Einstein

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #47
İşletme topraklaması ile evin temelindeki topraklama arasındaki toprağın direncini soruyorsan öle bişeyi kitaplarda gördüğümü hiç hatırlamıyorum. Emo dan topraklama dersi aldım kitabına da baktım ama öle bişi göremedim. Fakat kablo üzerindeki direnci soruyorsan kullanılan kabloların kendi verilerinden bile bulunabilir.
Evet genel olarak işletme ila ev arasındaki toprak arasında (Çarpılabilmek için gereken dönüş hattı direnci) direnci soruyorum.
İlla tam bir değer belirtmek gerekli değildir.
Kilo ohmlar, mega ohmlar gibi ifade edilebilir.

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #48
ayaklarımız topraga temas ediyorsa carpılırız

fazın pozitif kısmında trafodan vucudumuz üzerinden toprağa, fazın negatif kısmında da topraktan vucudumuz üzerinden trafoya akım akar. ?

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #49
ayaklarımız topraga temas ediyorsa carpılırız

fazın pozitif kısmında trafodan vucudumuz üzerinden toprağa, fazın negatif kısmında da topraktan vucudumuz üzerinden trafoya akım akar. ?

Izolasyon trafolarinda hic bi sekilde akim dongusu tamamlanmaz, eger sekonderin bi ucu topraklanmis olsaydi dedigin dogru olurdu fakat topraga akan akimin geri donus yolu yok. Onun icin carpilmayiz. Dedigim gibi bizim carpilmamizi saglayan noturun toprakli olmasidir fakat izolasyon trafosunda artik sebeke ile elektriksel baglanti kayboldugu icin toprakla baglanti olmayacaktir dolayisi ile sekonderin hangi ucuna dokunursan dokun carpilmazsin, sadece iki ucuna dokunursan carpilirsin.

Bunu ispatlamanın en kolay yolu izolasyon trafosunun sekonderini voltmetre ile ölçmendir. Sekonderin bir ucu ile toprak arasında ölçüm yapamazsın voltmetre göstermez. Sekonderin uçları arasında ölçüm yaparsan anca o zaman voltajı ölçebilirsin.
"Ne kadar çok bilgi o kadar düşük ego, ne kadar az bilgi o kadar yüksek ego" Albert Einstein

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #50
bu sanırım trafonun çalışma mantıgıyla alakalı bir durum doğrumudur? 

soyle bir soru geldi aklıma. Jenerator elektrik üretiyor. diyelim 3 faz üretiyor.  Bu fazlardan birine yapıştık ayağımız toprakta carpılıyor muyuz?

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #51
Bazı bilinmeyenleri araştıralım.
TT şebeke topraklamasının yapıldığı yer ile konut arasındaki toprak bağlantısı arası toprak dönüş hattı direnci teorik olarak çok fazladır. Mega ohmlar seviyesindedir. Demekki çarpılma noktası ile şebeke dönüş hattına ulaşabilmek için oldukça fazla direnç sözkonusudur.
Kabaca değerler yazıp hesaplar yapalım.
TT şebeke topraklaması ile ev topraklaması arasındaki toprak direnci 3.1Mohm olsun. (Değerler atmasyon olup min. kusurat için konulmuştur)
Geçen akımın hesaplanması basit ohm kanununa göre yapılacaktır. Gerilim AC olduğu için PEAK değeri alınacaktır.
220VX1.44=316V peak yapacaktır.
316/3100000=0.0001A Bu da eşittir 0.1mA demektir.
Konu başlarında belirtilmiş olduğu üzere bir insanın çarpılmaya başlaması için takribi 5 mA civarı bir akım vücut üzerinden geçmelidir. Kabaca hesaplanmış bu formüle göre TT şebekelerindeki topraklanma bölgesi ile kullanıcı bölgesindeki toprak arasında bir akım yönü sözkonusu olmamaktadır.
Öyleyse topraklama ile çarpılabilmek için başka unsurları araştırmalıyız.
Şu konuları araştıralım.
Bir eline şebeke gerilimi temas ediyor ve ;
Bir insan normal ayakkabılarla toprağa basıyorsa hangi şiddette çarpılacaktır.
Bir insan çıplak ayakla toprağa basarsa Hangi şiddette çarpılacaktır
Bir insan toprağa gömülmüş bir metale basıyorsa çarpılmanın şiddeti ne olacaktır.
Bakınız toprak hattı direnç ölçümleri
Bu olay bizlere toprak olgusunun bir dönüş hattı görevi görmesinden ziyade SONSUZ SIFIR NOKTASI olarak mı görev yaptığını mı göstermektedir.
Olayı tersinden ele alırsak.
Yukarda bahsetmiş olduğum 1:1 transformatör olayında FAZ ucuna uygun dalga boyunda bir tel (ANTEN) bağlarsak bu antenin besleme hattından bir akım geçtiği kanaatine varabilirmiyiz ? Öyleyse bu akım nereye gitmektedir ?

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #52
toprak sonsuz sıfır hattıdır orası kesin. potansiyeli sıfır volttur.  oluşan her potansiyel farkı topraga akar. veya topraktan oraya akar. bunu söyleyebiliriz.

eve gelen fazı alır bir lambaya verirseniz ve lambanın diğer ucunu toprak hattına baglarsanız (toprak hattınız iyi ise yani yeterince derinde ve sulak, tuzlu bir yere çakılı ise lambanız tam verimle çalışır veya herhangi bir elektrikli aletiniz. TEHLİKELİDİR. YAPMAYINIZ.


bunu toprak hattınızı ölçmek için kullanabilirsiniz. Seri lamba ile topraklama ölçümü. 

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #53
bu sanırım trafonun çalışma mantıgıyla alakalı bir durum doğrumudur? 

soyle bir soru geldi aklıma. Jenerator elektrik üretiyor. diyelim 3 faz üretiyor.  Bu fazlardan birine yapıştık ayağımız toprakta carpılıyor muyuz?

Aynen trafonun primer ve sekonderin kendi arasında elektriksel bağlantı var, fakat nüve içinde ise manyetik bağlantı var. Manyetik bağlantı ise nüve içinde dolaşan akı ile oluyor onun için, primer ve sekonder birbirinden tamamen elektriksel olarak izole olmuş oluyor.



Jeneratöre kadar gitmeye bile gerek yok. Mahallede bulunan alçak gerilim trafosu atıyorum primeri 15.4kV, sekonderi 400V olsun. Emo dan hatırladığım kadarı ile voltajları genelde böyle. İşletme topraklaması bu trafonun yıldız noktasının, orta noktasının topraklanmış halidir. Bu topraklama ise faz-toprak kısa devresi olduğunda, nötürün faz-nötr gerilimine, diğer kısa devre olmayan fazların ise toprağa karşı faz arası gerilimine ulaşmasını engellemektedir. İşte bunun için nötr topraklanmaktadır fakat bu seferde bu nötr bizim çarpılmamızı da sağlamaktadır. Çünkü L1, L2 yada L3 e dokunduğumuz zaman, bizim ayağımızda toprağa değdiği için, akım üzerimizden akarak işletme topraklamasına ulaşacaktır. Yani döngü oluşacaktır. Onun içinde nötürün topraklanması bizim çarpılmamıza sebebiyet vermektedir. Nötr topraklanmamış olsaydı o zaman üzerimizden akım geçmezdi çünkü akımın dolaşacağı döngü oluşmazdı. Çarpılmak için mutlaka üzerimizden geçen akımın döngü halinde olabilmesi gerekmektedir. Nötr akımın dolaştığı iletken olduğu için biz fazın birine dokunduğumuzda, akım nötr iletkeninden değil üzerimizden geçip işletme topraklamasına ulaşmış olur yani akım yine dolaşır. Bunun içinde çarpılırız.

Ha jeneratörlerde, jenaratörün yıldız noktası resimdeki gibi nötürle topraklı ise çarpılırız, değilse çarpılmayız.
"Ne kadar çok bilgi o kadar düşük ego, ne kadar az bilgi o kadar yüksek ego" Albert Einstein

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #54
elektrik dagıtım yerlerinde nötr topraklanıyor mu? (yıldız noktası yani )

topraklanmıyorsa çarpılmayız sonucu cıkıyor burdan ama bence carpılırız.  jeneratör örneğini o yüzden sordum.  orada jenaratörün yıldızını topraklamıyoruz ama yine dediğim şekilde çarpılmalıyız kanaatindeyim.

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #55
elektrik dagıtım yerlerinde nötr topraklanıyor mu? (yıldız noktası yani )

topraklanmıyorsa çarpılmayız sonucu cıkıyor burdan ama bence carpılırız.  jeneratör örneğini o yüzden sordum.  orada jenaratörün yıldızını topraklamıyoruz ama yine dediğim şekilde çarpılmalıyız kanaatindeyim.

Evet topraklanıyor. Dediğim sebepten dolayı. Topraklanmazsa çarpılmamazın bir garantisi yok. Çünkü nötr ya yanlışlıkla toprakla temas ettiyse ve biz fazın biri ile temas halindeysek ? İşte işimizi de şansa bırakmamak için ve yine dediğim sebepten dolayı nötr topraklanıyor. Fakat benimde şurda yanlışım olabilir emo nun kitaplarına tekrar bakmam lazım. Topraklanan yer yüksek gerilim tarafı idi sanırım. Alçak gerilim tarafı nasıldı tam hatırlamıyorum. Akşama herşey belli olacak :) Görüşmek üzere. Ben şimdilik kaçtım :)
"Ne kadar çok bilgi o kadar düşük ego, ne kadar az bilgi o kadar yüksek ego" Albert Einstein

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #56
seron  arkadasımızın  enson çizdiği trafolu devreyi insan yerine bir seri lamba bağlayıp, seri lambanın diğer ucunu toprak hattına bağlayıp deneyebilen olursa o konuyla ilgili net bir sonuç elde ederiz. orada carpılma olmamasının nedeni trafonun davranısı olur sadece( manyatik alan akı falan teorim pek iyi değildir. ama mantıgım hala lambanın yanacagını soyluyor :))


Topraklama ölçümü ile ilgili bir link.  Belki birilerinin işine yarar.

http://www.kontrolkalemi.com/forum/konu/amper-metre-%C4%B0le-topraklama-%C3%96l%C3%87%C3%9Cm%C3%9C.96860/page-10#post-599389

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #57
Evet topraklanıyor. Dediğim sebepten dolayı. Topraklanmazsa çarpılmamazın bir garantisi yok. Çünkü nötr ya yanlışlıkla toprakla temas ettiyse ve biz fazın biri ile temas halindeysek ? İşte işimizi de şansa bırakmamak için ve yine dediğim sebepten dolayı nötr topraklanıyor. Fakat benimde şurda yanlışım olabilir emo nun kitaplarına tekrar bakmam lazım. Topraklanan yer yüksek gerilim tarafı idi sanırım. Alçak gerilim tarafı nasıldı tam hatırlamıyorum. Akşama herşey belli olacak :) Görüşmek üzere. Ben şimdilik kaçtım :)
benim hatırladgımda yıldız noktası nötr olarak eve geliyor.  trafo ayriyeten topraklanıyor. ama nötr yani yıldızla birleştirilmiyor.

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #58
benim hatırladgımda yıldız noktası nötr olarak eve geliyor.  trafo ayriyeten topraklanıyor. ama nötr yani yıldızla birleştirilmiyor.
birleşiyor toyer. ben bunu elektrik bilgisi kitaplarından gördüğüm kadarıyla söylüyorum.  taaa eski zamanlarda kullanılmış bazı trafo tipleri(halen bazı illerimizde kullanılıyor) yıldız değil de üçgen şeklinde. peki nötr nerede?

askerliğimi ağrı ilinde yapmıştım. bulunduğumuz karakolun duvarının hemen dibinde bir direk tipi trafo var idi ve araziden üç adet tel geliyordu trafoya. bunu düşünedururken,  sorunu kendi kafamda şöyle çözdüm:

üç faz, trafoya üçgen giriyor, çıkış ise yıldız. nasıl olduğunu bilmiyorum ama gerçekten de karakolumuza giren ceryan trifaze idi ve nötrü-mötrü vardı. 

"insan yerine lamba" olayına gelince lamba yanmaz toyer. ben birçok üyemizin bu konuda eksikleri olduğunu görüyorum. iyi ki bu konuyu açmışım.

bakın, ilkokulda fenbilgisi kitaplarını hatırlarsınız basit devreler vardır. bir pil, anahtar, lamba...

işte yukarıda konuştuğumuz durumda bu kadar basit. topraklamalı sistemde iletken kablonun birinin toprak(yer, zemin) olduğunu düşün.
yamyam abinin bahsettiği 1:1 trafo, taaa ana tesislerde topraklanmış olan giriş gerilimi yani primerden izoledir. yanı çıkış bağımsız. sekonderdeki bu gerilim ister DC olsun ister AC olsun, topraklanmazsa ne insanı çarpar, ne de lambayı yakar; çünkü diğe uç boşta. bu boş ucu ya kabloyla insana değdireceksin, ya da toprak zeminle insana değdireceksin başka çaremiz yok. değilse bu insanı bir türlü öldüremeyiz ;D

şimdi yamyam abinin en son yazdığı mesajlara baktım. sanki konuyu "havadan tamamlanma döngüsüne" getirmeye çalışıyor gibi geldi.   ;)
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

Ynt: İzolesiz DC'de FAZ olur mu? (TARTIŞMA)

Yanıt #59
 @Mr_YAMYAM acaba şunun gibi birşeyden mi bahsediyor?
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.