Ana içeriğe git
elektronikprojeler
Konu: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği (4997 Kez okunmuş)

Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Birçok arkadaşımız bir amplifikatörü montajlarken çoğu ilkeleri ihmal etmektedirler.
En önemli ilke olan GROUNDING (şaseleme) işlemi için teknik anlatımlarda bulunmak istiyorum.

Her amplifikatörün yük katsayısı temel olarak hoparlör üzerinde toplanmaktadır. Yani bir amplifikatörde tüm işlemler, işlenen ses sinyallerinin hoparlöre verilmesi temeline dayanmaktadır. Fakat hoparlör bağlantıları yapılırken hoparlörün şase uçları çoğunlukla ince, uzun ve bobin halini alabilen kablolama ile yapılmaktadır.
Bir amplifikatör çıkışındaki akım ve gerilim değerleri yük ile bağdaştırarak incelendiğinde görülecektir ki hoparlörün şase ye giden kablosu üzerinde ciddi gerilim düşmeleri olabilmektedir. Çünkü gerçek yük empedansının 4-8 ohm gibi düşük değerlerde olduğu bir devrede 0.1 ohm gibi bir değer oldukça yüksek sayılmaktadır. Hele hele bu bağlantı kablosu yanlış kullanımda bir bobin özelliği (self) gösteriyorsa, mazallah hesaplanamayan çok daha ciddi sorunlar olmaktadır.



Temsili olarak hazırlanmış olan bu resimde görülmektedir ki ana yük (hoparlör) üzerinden geçen akım, hoparlör şase (sıfır) noktasına ulaşıncaya kadar belli bir dirence maaruz kalabilmektedir. Bu direnç üzerinde düşen dalgalı gerilim DAMPİNG FACTOR denilen olguyu olumsuz yönde etkilediği gibi 100 mili voltlar seviyesinde bile olsa şase üzerinde pre (ön yükselteç) devrelere girişim yaparak yükseltilmesi kaçınılmaz olmaktadır.

TEMEL UYGULAMA ŞEMASI:



Prensip olarak çizilmiş bu şekilde bir hoparlör bağlantısında yapılması gereken ŞASELEME (GROUNDING) anlatılmıştır.
Temel olarak sıfır noktasının en iyi tespit edildiği nokta ana dekuplaj kondansatörlerinin hemen yakını olmalıdır. Bu nokta ana bara\'larla (yüksek akım geçebilen yollar) tasarlanıp en kısa yoldan şase metaline vidalanmalıdır. Bu noktadan asla kablo ile bir devreye 0V taşınmamalıdır. 0V bağlantısı, tespit edilen yerden şase metaline iletilmiş olup, diğer devrelerin sistem şaseleri (0V ground) direk şaseye vidalanarak sağlanmalıdır.
İşte tespit edilen bu noktaya zorunlu yapılan, hoparlör şase uçları, en kalın tel ile ve en kısa yoldan yapılmalıdır.
BTL köprü kuvvetlendiricilerde hoparlörün 0V ucu olmadığı için ve her uç + ve - alternası temsil ettiği için ana şase metali ile ilişkilendirilmemeli, ampli çıkışından direk hoparlör terminaline verilmelidir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #1
@Mr_YAMYAM
hocam kafama bişey takıldı:)
bir burada devrenin - kutbunu metal kasaya bağlıyoruz anladığım kadarı ile.Peki o zaman topraklamayı da şaseye bağlasak sorun olur mu yada topraklama gerekir mi ses devrelerinde?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #2
Ses devrelerinde genellikle topraklama gerekmez. Bu topraklamanın anlamı PRİZE BAĞLANAN TOPRAK anlamındadır.
Çok düşük gürültülü güç kaynağı ve beraberinde aşırı yüksek kazançlı opamp ve devresi kullanıyorsan sistem hassasiyetine göre topraklama yapılabilir.
Topraklamanın da en ideal bağlantısı sistem sıfır noktasıdır. Yani iki ana kondansatörün metale bağlandığı yer.

DİKKAT.
Çift beslemeli devrelerde eksi uç toprağa bağlanmaz. Çift besleme devrelerinde 0 ucu toprağa yani metal şaseye verilmelidir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #3

Ses devrelerinde genellikle topraklama gerekmez. Bu topraklamanın anlamı PRİZE BAĞLANAN TOPRAK anlamındadır.
Çok düşük gürültülü güç kaynağı ve beraberinde aşırı yüksek kazançlı opamp ve devresi kullanıyorsan sistem hassasiyetine göre topraklama yapılabilir.
Topraklamanın da en ideal bağlantısı sistem sıfır noktasıdır. Yani iki ana kondansatörün metale bağlandığı yer.


Yani prizden toprak bağlarsak iki kondansatörün birleştiği yere bağlıyoruz aynı zamanda burası devreninde GROUND ortak noktası oluyor:)Teşekkürler hocam:)

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #4
Onur abi okadar çok önemsedin ki şaseleme olayını hayran kaldım gerçekten. Zira birşeylerde ben demek isteyeyim  ;  Bazı Lamba'lı Preamplifkatör devrelerimde  , Aleminyum kutu üzerine monte yaptığım devrede acayip dip ses oluyor. Bazı mekâlelerinde demişsin ki '' Toprak'lama pek gerekmez ''. Zira Şebeke'den gelen paraziti şaseleme tekniği gidermez sanırsam. Bu yüzden bende senin şaseleme taktiği yerine '' şebeke filtresini önemsiyorum..... Zira sen çok güzel şaseleme yapsanda Amplikatör'ünde , Amplifikatör'e bağlanan harici müzik çalar aygıtlarında Şase problemi varsa , yaptığın Amplifkatör'de zannedersem o paraziti geçirecektir.... Buna nazaran bana kalırsa senin teknik çalışman yabana atılacak hiç birşey değilken , Şebeke Filtre'sini neden önemsemiyorsun ?  Buda benim fikrim. Zira Kullandığın şasenin blok olarak düşünsek , kartlar montaj edilirken şasenin bile belli bir omaj vede kapasitesi olacağından bukadar önemli sanırım bu Groundig çalışması doğrumu ?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #5

Onur abi okadar çok önemsedin ki şaseleme olayını hayran kaldım gerçekten. Zira birşeylerde ben demek isteyeyim  ;  Bazı Lamba'lı Preamplifkatör devrelerimde  , Aleminyum kutu üzerine monte yaptığım devrede acayip dip ses oluyor. Bazı mekâlelerinde demişsin ki '' Toprak'lama pek gerekmez ''. Zira Şebeke'den gelen paraziti şaseleme tekniği gidermez sanırsam. Bu yüzden bende senin şaseleme taktiği yerine '' şebeke filtresini önemsiyorum..... Zira sen çok güzel şaseleme yapsanda Amplikatör'ünde , Amplifikatör'e bağlanan harici müzik çalar aygıtlarında Şase problemi varsa , yaptığın Amplifkatör'de zannedersem o paraziti geçirecektir.... Buna nazaran bana kalırsa senin teknik çalışman yabana atılacak hiç birşey değilken , Şebeke Filtre'sini neden önemsemiyorsun ?  Buda benim fikrim. Zira Kullandığın şasenin blok olarak düşünsek , kartlar montaj edilirken şasenin bile belli bir omaj vede kapasitesi olacağından bukadar önemli sanırım bu Groundig çalışması doğrumu ?

ET'siz ve demikli @birgitay 
Piyasada bulunan tüm kaliteli ya da kalitesiz amplileri bir incele.
Kaç tanesinde şebeke topraklaması vardır bir gözlemle.
Burada belirtmiş olduğum topraklama kavramı SİSTEMİN TOPRAK HATTINA BAĞLANMASI hususudur.
Bazı lambalı preamplifikatör devrelerinde DİP ses oluyor demişsin.
Bu DİP ses kavramı gürültü demektir ve hangi frekans bölgesinde olduğu bilinmelidir. Lambalı olsun entegreli olsun sistemin metal aksam içerisine yapılması bir GEREKLİLİKTİR. Havadan yayılan elektromanyetik dalgaların pre ampli girişlerine ulaşmasını engellemenin tek yolu FARADAY KAFESİ'dir.
Buradaki sorun şaselenmenin alimünyum olması değil senin şaseleme kurallarını bilinçsizce yapmandan kaynaklanır. Orijinal cihazları incelersen lambalı olsun entegreli olsun çoğunda metal şaseleme mutlaka bulunmaktadır.
Harici müzik çalar aygıtında şase problemi olmaz. Eğer olsaydı kendi kulaklığı veya kendi sistemi ile çalışırken de o gürültüleri duyabilirdin :D
Harici cihaz bağlandığında amplide gürültü oluyorsa bu yine ampliyi yapan kişinin GROUND kurallarını yanlış bilmesinden kaynaklanır.
Şebeke filtresine gelince.
Çoğu forumlarda okuyoruz görüyoruz.
Yapmış olduğu cihazda HUM bulunan bir vatandaş ya şebeke filtresine dayanır ve medet umar, ya da ana dekuplaj kondansatörleri ile uğraşır.
Diyaudiotr sitesinde tanık olmuşsundur.
http://forum.diyaudiotr.com/onyukseltec-tonkontrol/ses-cok-net-ama-bass-sesini-alamiyorum-t1955-10.html
Alıntı
bu 4700 + 3300 + 2200 mf'lık kondansatörler Köptü diyottan hemen sonra enson verdiğim şemaya dikkat ederseniz Köprü çıkışından bir uçalıp bunada 7812 Regüle entegresini bağladım yani bu yukarıda yazdığım kondansatörlerin çıkışında 7815 ler olduğu gibi birde 7812 var hariçten Fetli devreyi beslemek için ayrıca 7812Nin 3nolu Çıkış bacağına birde elimde olan 15.000 Mflık kondansatörü sadece 78'in çıkışına taktım yani girişte 10.200mF'lık kondansatör buloğu sonrada 7812nin çıkışında 15.000 mflık kondansatör o uğultuyu kaldırmak için heryere konsdansatör koydum denebilir yani :D Abarttığımın farkındayım ama o uğultu deli etti beni yoksa sadece Kulaklık amplisi Muhteşem sadece mik preamplisi muhteşem ton kontrol burada resmi yok onu bağlamadım ama oda muhteşem Digital / Analog çeviricide tek başına muhteşem çalışıyo ( onu daha bu devreye hiç dahil etmedim ) neyse kısaca katlar tek başlarına çok iyi ama birleştirdikten sonra sorun oluyor bu sorunda şase sorunu diye düşünüyorum bu arada paylaşımlarınızı okudum resimlere baktım.

Konunun gelişimi ve çözüm önerileri.
Alıntı

Fakaaaat yine bir Şase sorunum var sanırım devrenin SIFIR noktalarını bulamadım sanırım bundan kaynaklı olabilir ama kutunun dışına elimi değdirdiğimde cırrrrr sesi birden yok olup bomboş gürültüsüz bi ses alıyorum yada devredeki " Sıfır Volt " ucuna elimi temas ettirdiğimde de o cırrrrr sesi kayboluyor bomboş bir derinn sessizlik içinde oluyor devrem :D ama elimi dokundurmadığımda "CIRRRRR" diye bir ses :( bunu nasıl keserim peki ?

Kendimin çalıntısı :D
Alıntı
Cırr sesi mikrofon preanfi devredeyken oluyordur muhtemelen. Demekki mik pre anfi devresinin dekuplajı iyi yapılmamış. Mik pre anfinin voltaj girişlerine seri olarak ayrı ayrı iki adet 22 ohm luk direnç bağla. Bu dirençlerden hemen sonra yaklaşık 50-100uF lık birer elektrolitik veya 3.3uF lık tantal kondansatör bağla. Olası yüksek frekans enterferance'sine karşı birer tane de polyester türü 100nF bağla. Yüksek ihtimalle düzelecektir.

Sonuç :D
Alıntı
Yahu diyecek bişey bulamıyorum size... SüüüüüPERRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRRR oldu :D Acayip Hoşuma gitti şimdi Muhteşem bir sessizlik ve Harika müzik keyfi hemen direnç değerleriyle oynayıp şu Mik olayınıda çözersem benden Kralı yok bu alemde dicem ;) Muhteşem bilgiler için ne diyeceğimi bilmiyorum kelimeler kifayetsiz kalıyor gerçekten muhteşem oldu ses...



BİR ŞEBEKE FİLTRESİ YÜKSELTECİN KENDİ GÜRÜLTÜLERİNE MÜDAHALE EDEMEZ.
Şebeke filtreleri şebekeden gelecek olan parazitik etkileri ve cihazın şebekeye gönderebileceği olası parazitleri elimine etmek için tasarlanmışlardır.
Bir amplifikatör beslemesinde transformatör kullanıldığına göre şebekeden TAM İZOLASYON yapılmış demektir. Doğru şekilde tasarlanmış bir ampli ne parazit üretir ne de şebekeden gelebilecek parazitlere maaruz kalabilir. Sadece şebekeden gelebilecek ani darbeli parazitler etkilese de (Fırçalı matkap parazitleri gibi) bu gibi parazitler zaten basit şebeke filtreleri ile elimine edilemez.



Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #6
;D
yemin ediyorum anladım. ;D
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.


Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #8
şebekeden gelen gürültüyle ayrı,
havadan cep telefonuydu şuydu buydu havadan gelen parazitlerle ayrı mücadele etmek gerekiyor.

şebekeden gelenler için iyi bir besleme devresi,
havadan gelenler için de faraday kafesi de dahil olmak üzere, "grounding kuralları", daha önce konuştuğumuz girişe audio transformatör veyahut "....booster" miydi neydi hah ondan ilave etmemiz gerekirken, bir de pahalı aletler kullanarak sistemin sukunet halindeyken ürettiği sinyali dinlemek, gürültü sesin hangi frekanslarına tekabül ediyorsa o frekanslara müdahale edecek şekilde uygulamamızı yürütmemiz gerekiyor.

doğru anlamış mıyım?
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #9

şebekeden gelen gürültüyle ayrı,
havadan cep telefonuydu şuydu buydu havadan gelen parazitlerle ayrı mücadele etmek gerekiyor.

şebekeden gelenler için iyi bir besleme devresi,
havadan gelenler için de faraday kafesi de dahil olmak üzere, "grounding kuralları", daha önce konuştuğumuz girişe audio transformatör veyahut "....booster" miydi neydi hah ondan ilave etmemiz gerekirken, bir de pahalı aletler kullanarak sistemin sukunet halindeyken ürettiği sinyali dinlemek, gürültü sesin hangi frekanslarına tekabül ediyorsa o frekanslara müdahale edecek şekilde uygulamamızı yürütmemiz gerekiyor.

doğru anlamış mıyım?

Esasen hiç anlamamış olsan da en azından anlamaya çalışıyorsun.
Ben de yıllardır birgitay'a anlatmaya çalışıyorum ama o hala anlamamaya çalışıyor.
GÜRÜLTÜ (noise) KAVRAMI İSTENMEYEN SESLER DEMEKTİR.
Bir amplide veye pire amplide ses sinyallerimizin istediğimiz ölçüde yükseltilmesi istenir. ÖRNEK 20 db.
20 db nedir.
Logaritma formülü ile hesaplarsak 100 kat büyültme (yükseltme) anlamı taşımaktadır. (Bu loagaritma formülüne de bir türlü kafam basmıyo kusura bakmayın :D )
Yani amplimizin veya pire amplimizin girişinden 1V verirsek çıkışımızdan 100V alacağız demektir. Eğer girişten 100mV veriyorsak çıkışımızdan 10V alacağız anlamına gelir.
ŞİMDİ GELELİM SAADETE.
Havada bulunan elektromanyetik dalgalar her iletkende bir gerilim oluştururlar. Bunun aksini iddia eden birileri varsa onu dövemeyi çok isterdim. Bir tel üzerinde, bir metal üzerinde ve bir direnç üzerinde, bir bobin üzerinde ve hatta vücudumuz üzerinde MUTLAKA havadan gelen elektromanyetik dalgalar gerilim oluşturmaktadırlar. Bu elektromanyetik dalgaların oluşturdukları gerilimler (sinyaller) yükseltecimizin girişine ulaşabiliyorsa yükseltecimiz bu sinyalleri YÜKSELTMEM DEMEZ.
ÖRNEK MİSALİ.
Elimizi bir amplinin pot girişine değdirelim bakalım ne oluyo :D
Elimizde tek bir silahımız vardır.
Elektrik sinyalleri akabilmek için en kısa yolu (az dirençli) seçerler.
İşte GROUNDING kuralları bu prensip üzerine kurulmuştur.
Basit bir şebeke filtresinde darbeli veya yüksek frekanslı gürültü sinyalleri bir kapasite ile toprağa akıtılmaya çalışılır. Çünkü biliyoruz ki kondansatörler yüksek frekansları daha iyi geçirirler. Alçak frekanstaki gürültüler için bir bobin bağlanırsa bobin alçak frekanslarda daha az direnç gösterecektir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #10
"Esasen hiç anlamamış olsan da"
hiçbişey anlamamış mıyım? :o :( ??? ::) :P :-[ :-\\ :'(
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #11

şebekeden gelen gürültüyle ayrı,
havadan cep telefonuydu şuydu buydu havadan gelen parazitlerle ayrı mücadele etmek gerekiyor.

şebekeden gelenler için iyi bir besleme devresi,
havadan gelenler için de faraday kafesi de dahil olmak üzere, "grounding kuralları", daha önce konuştuğumuz girişe audio transformatör veyahut "....booster" miydi neydi hah ondan ilave etmemiz gerekirken, bir de pahalı aletler kullanarak sistemin sukunet halindeyken ürettiği sinyali dinlemek, gürültü sesin hangi frekanslarına tekabül ediyorsa o frekanslara müdahale edecek şekilde uygulamamızı yürütmemiz gerekiyor.

doğru anlamış mıyım?


Faraday kafesi elektromanyetik dalgaları geçirmez. Ama üzerinde elektromanyetik dalgaların oluşturmuş olduğu elektrik akımları bulunmaktadır. Faraday kafesleri frekansa bağlı olarak farklı meteryaller ve farklı tasarımlar şeklinde incelenmektedir.
Alçak frekanslar için manyetik özelliği yüksek olan demir bileşenli saçlar idealdir. Yüksek frekanslar için ise ideal olanı bakır kafestir.
Faraday kafesinde oluşan elektrik akımlarını ne yapmayı düşünüyorsun. ?
GROUNDING kuralları tek bir cümle ile anlatılamayacak kadar geniş olduğu için sadece bu şekilde geçiştirebiliyorum.
SİSTEM SIFIR NOKTASI.
SİSTEM SIFIR NOKTASINA BAĞLANTI.
SİSTEM SIFIR NOKTASININ TOPRAKLANMASI. (EARTHING)
SİSTEM SIFIR NOKTASINA ULAŞINCAYA KADAR BİR DEVREDEKİ HAT ÜZERİNDEKİ GERİLİM DÜŞÜMÜ.
SİSTEM SIFIR NOKTASINDA OLUŞAN ELEKTROMANYETİK ETKİLER VE GERİLİMLER.
SİSTEM SIFIR NOKTASINDAKİ ELEKTROMANYETİK ETKİLERİN ELİMİNE EDİLEBİLMESİ.
BİR ELEMANIN İLETKENLİK DEĞERLERİ, GERÇEKTE BİR PASİF ELEMANIN DAVRANIŞ ŞEKİLLERİ.
Bunlar aklıma gelenler.
Daha birçok şey var :D
Hangisini anlamışsan o senin için kazanç olacaktır.


Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #12
SİSTEM SIFIR NOKTASI. +
SİSTEM SIFIR NOKTASINA BAĞLANTI. +
SİSTEM SIFIR NOKTASININ TOPRAKLANMASI. (EARTHING) +
SİSTEM SIFIR NOKTASINA ULAŞINCAYA KADAR BİR DEVREDEKİ HAT ÜZERİNDEKİ GERİLİM DÜŞÜMÜ. +
SİSTEM SIFIR NOKTASINDA OLUŞAN ELEKTROMANYETİK ETKİLER VE GERİLİMLER. +
SİSTEM SIFIR NOKTASINDAKİ ELEKTROMANYETİK ETKİLERİN ELİMİNE EDİLEBİLMESİ. ?
BİR ELEMANIN İLETKENLİK DEĞERLERİ, GERÇEKTE BİR PASİF ELEMANIN DAVRANIŞ ŞEKİLLERİ. ?

"Faraday kafesinde oluşan elektrik akımlarını ne yapmayı düşünüyorsun. ? "
bilmiyorum. ne yapayım? topraklayım mı?
aslında dün ben bunu düşünüyordum. faraday kafesi de sistem sııfır noktasına mı bağlanacak, topraklamaya mı gidecek, yoksa hiçbir yere temas etmeyecek mi?
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #13


"Faraday kafesinde oluşan elektrik akımlarını ne yapmayı düşünüyorsun. ? "
bilmiyorum. ne yapayım? topraklayım mı?
aslında dün ben bunu düşünüyordum. faraday kafesi de sistem sııfır noktasına mı bağlanacak, topraklamaya mı gidecek, yoksa hiçbir yere temas etmeyecek mi?

Tasarım prosedürlerinde;
Faraday kafesi toprak hattına bağlanabilir.
Sistem sıfır noktasına irtibatlanabilir.
Sistem sıfır noktası ile birlikte topraklanabilir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #14
@Mr_YAMYAM
Amplifikator kutusunun içerisine Güç ampli modülü yanına Pire ampli modülü eklendiğinde bu durumda  şaseleme teknği nasıl olmalıdır? Aşağıdaki temsili şemada gösterebilir misin?




Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #15
Pre amplilerin de bir ŞASE bağlantısı vardır. Bu bağlantılar şema üzerinde gösterilmiştir.
Bu bağlantılar baskı devre üzerinde şaseye vidalanacak şekilde yapılmalıdır. Eğer şaseye vidalanacak şekilde yapılmamışsa tüm şase bağlantılarının ortak bir noktada birleştirilmesi ve kalın bir telle sıfır noktasına iletilmesi gereklidir.
Bu şekilde yapılan tasarımlarda pre-amplinin başka hiçbir noktasından şase metaline irtibatı olmamalıdır.
Eğer pre ampli ekran içerisine (Metal kutu) alınıyorsa sadece metal kutu şase ile birleştirilir ve devre ile hiçbir bağlantısı olmamalıdır.

Şu an şema çizemiyeceğim. Daha sonraki günlerde çizebilirim.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #16


Selamlar
Yukarıda şekli gözüken amplifikatör kutusunu yapmak istiyorum.
Kısaca değinmek gerekirse 2x40W civarında bir çıkış katı var.
Çıkış katı plaketleri soğutucunun üzerine monte edilecek.
Köprü diyot ve ana rezervuar kondansatörlerini içeren plaket te soğutucunun üst kısmına monte edilecek.
Bir ATX bilgisayar kasasının kapak sacının kıvrılması ile amplifikatörün üst kısmını saran kafes oluşturuldu.
Kafes soğutucunun yan kısımlarından dörder tane vida yardımıyla soğutucuya temas ettirilecek.
Besleme katının yıldız bağlantı noktasından vida ile soğutucuya GND bağlantısı yapılacak. Yani soğutucuyu ana GND yüzeyi olarak kullanmayı planlıyorum. Soğutucu toplam kafesin alt kısmını oluşturacak.
Amplifikatörlerin üzerindeki giriş ve Power GND bağlantıları ayrı ayrı soğutucuya vidalanacak.
Hoparlör GND bağlantısını sistem sıfır noktasından kablo ile en kısa yoldan dışarı taşımayı düşünüyorum.

Aklıma takılan noktalar:
1: Amplifikatör girişlerine sesi ulaştıran blendajlı kablonun gnd sargılarını nasıl bağlamam gerekiyor.?
(Transformatörü lastik ayaklar ile ahşap kutunun içine doğrudan vidalamak istiyorum.)
2: Transformatörün etrafını da saç ile yalıtmak gerekir mi?
3: Transformatör şekildeki gibi... ortadaki metale iliştirilmiş bir şase bağlantısı var. Onu transformatörü saç ile yalıtırsam bu saça mı temas ettirmem gerekiyor yoksa soğutucu yüzeyinde yer alan sistem sıfır noktasına mı irtibatlandırmalıyım?

Masif çam panel kullanarak kutunun dışını dizayn edeceğim. Kafesi de şase sıkıntılarını ortadan kaldırmak için yapmak istedim. Kafes ile devrenin etrafının şaselenmesi yerine başka bir tasarım daha uygun olursa bilgilendirirseniz sevinirim.
Amplifikatör evimin salonunda olacağı için kasanın görselliği benim için çok önemli bunu da ahşabı şekillendirerek yapacağım. Direk metal kutu daha mantıklı ama böyle olması gerekiyor.
Saygılar.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #17
Aklıma takılan noktalar:
1: Amplifikatör girişlerine sesi ulaştıran blendajlı kablonun gnd sargılarını nasıl bağlamam gerekiyor.?
(Transformatörü lastik ayaklar ile ahşap kutunun içine doğrudan vidalamak istiyorum.)
2: Transformatörün etrafını da saç ile yalıtmak gerekir mi?
3: Transformatör şekildeki gibi... ortadaki metale iliştirilmiş bir şase bağlantısı var. Onu transformatörü saç ile yalıtırsam bu saça mı temas ettirmem gerekiyor yoksa soğutucu yüzeyinde yer alan sistem sıfır noktasına mı irtibatlandırmalıyım?

Masif çam panel kullanarak kutunun dışını dizayn edeceğim. Kafesi de şase sıkıntılarını ortadan kaldırmak için yapmak istedim. Kafes ile devrenin etrafının şaselenmesi yerine başka bir tasarım daha uygun olursa bilgilendirirseniz sevinirim.
Amplifikatör evimin salonunda olacağı için kasanın görselliği benim için çok önemli bunu da ahşabı şekillendirerek yapacağım. Direk metal kutu daha mantıklı ama böyle olması gerekiyor.
Saygılar.
Metal kutulamanın anlamı faraday kafesidir. Havadan yayılan elektromanyetik dalgalara karşı izolasyon sağlar. Yükseltecin kazancı yüksek ise metal kutu çok gereklidir.
1) Sinyal hatları blendajlı kablolar ile yapılmaktadır. Bunun için yöntem şudur.
Kaynak çıkışları (Mesela ton kontrol devresi) çıkışından şase ve canlı uçlar çıkarlar. Ampli girişine geldiklerinde blendaj ucu boş bırakılır, sadece canlı uç ampli girişine bağlanır. Böylece ground loop oluşmaz.
2) Transformatör kötü bir imalat ise ve manyetik olarak devreleri etkileyebilecek kadar kaçak yapıyorsa etrafının manyetik malzeme ile kaplanması iyi olacaktır. Bazı pahalı üretimlerde transformatörler çok kaliteli yapılmış olsa da etrafına manyetik koruma yapılmaktadır.
3) Şeseye tespit noktası ana dekuplaj kondansatörlerinin yakını olmalıdır. Bu bağlantı noktasının teknikteki adı SYSTEM ZERO POINT (Sistem sıfır noktası) dır. Eğer ana kondansatörlerin çıkış katı üzerinde ise farklı bir tasarım uygulamalısın.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #18
Teşekkür ederim.
Sistemi kurup fotosunu çekerim.
Selamlar.




Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #19
@Mr_YAMYAM  hocam  özellikle entegre amfilerde gördüğüm ses giriş şasesinin 1.....10ohm arası direnç üzerinden ana şaseye verilmesinin ne gibi avantajları, dez avantajları vardır  bu olay nedir :)

genelde entegre  datasheet dosyalarında SGND olarak belirtiliyor ama  üretici bile örnek şemasında bu yöntemi kullanmıyor

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #20

Gerek AUDIO yükselteçlerde olsun gerekse YÜKSEK FREKANS yükselticilerinde olsun SGND (Signal State Ground) ile PGND (Power State Ground) aralarındaki gerilim farkının ortadan kaldırılabilmesi gereklidir.
Basit ve amatör bir düşünce ile baktığımızda, sistem sıfır noktası şaseye verilmiş bir tasarımda da olsa (Amatör arkadaşların en basitçe anlayıp yapabilecekleri yöntemdir) pre state ile power state arasında kayda değer farklılıklar bulunabilmektedir.
Bu farklar, yükseltecin kazancı doğrultusunda
10-20mV arası farklar, basit 20 db kazançlı sistemlerde kulak ile hissedilip duyulabilir.
5-10mV arası farklar, 40 db kazançlı sistemlerde kulak ile hissedilip duyulabilir.
1-2mV gibi çok küçük farklar ise 60db gibi yüksek kazançlı devrelerde oldukça yüksek bir gerilim farkı olarak görülüp, uygun ground tekikleri ile sıfırlanmaktadır.
Pre state ile power state arasındaki bu gerilim farkları alçak frekanslarda olabildiği gibi, ENCLOSURE denilen cihazın dış metal kutusu (faraday kafesi) üzerinde indüklenen muhtelif frekanslarda da da olabilmektedir. Çünkü pre state bağlantısı asla sistem sıfır noktasına (ana besleme kondansatörlerinin yakını) temel olarak yapılamamaktadır. Bu noktaya kadar yapılabilen bir metal aksam da olsa, bir özel iletken de olsa (Bazen cm ler mertebesinde önemlidir) üzerinde mutlaka bir gerilim farkı olabilmektedir.
İşte bu farkların muhtelif frekanslarda sıfırlanabilmesi için HYBRID GROUNDING sistemleri de kullanılmaktadır.

Hybrid grounding sistemlerinde grounding yöntemine veya frekansa göre R, C veya L kullanılabilmektedir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #21
@gevv  hocamızın sorduğu bahsi geçen konu üzerine bir test yaptım.
Kendi üretimim olan RIAA PHONO pre-amplifier'in gürültü eşiğini bir spectrum analizerde inceledim.

Resimde görüleceği üzere GROUND hattında bahsi geçen kondansatör olmadığı zaman bazı frekanslarda duyma sınırının altında olsa da gürültüler görülmektedir. (Tasarımda C kullanılmıştır)
Pre state ground hattının, metal şase ile olan, çok küçükte olsa mesafesi bu gürültülere sebebiyet verebilmektedir. Bu hat üzerinde indüklenen (Genellikle yüksek frekanslı bileşenler) sistem sıfır noktasına iletilmelidir. Esasen bu nokta bir iletkenle sistem sıfır noktasına bağlı olsa da bu iletken temelde bir çeşit anten, direnç veya bobin gibi vazife görebilmektedir.

Bu noktanın uygun bir kondansatör ile sistem toprağına bağlanması ile burada oluşan bazı gürültülerin elimine edildiği görülmektedir.

Resim incelendiğinde görülecekir ki oluşan gürültü seviyeleri duyma sınırının çok altındadır. Çoğu amatör tasarımlarda bu gibi gürültüler ihmal edilmektedir.
Amatör arkadaşların bu unsuru tam anlamıyla öğrenebilmesi kendi tasarımlarını daha kaliteli hale getirecektir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #22
YAMYAM Hocam şaseye şebeke filitresinin toprağını da bağlasak olur mu ?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #23
Zaten bu gibi filtrelerin toprak hattına bağlanması gereklidir.
Sistem sıfır noktası (METAL ŞASE) toprak hattına bağlandığına göre bu bağlantı mutlaka yapılmalıdır.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #24
BTL köprü kuvvetlendiricilerde hoparlörün 0V ucu olmadığı için ve her uç + ve - alternası temsil ettiği için ana şase metali ile ilişkilendirilmemeli, ampli çıkışından direk hoparlör terminaline verilmelidir.
Burada bahsettiğiniz köprü kuvvetlendiricilerin anlamadığım veya anlayamadığım bir kısmı var.
Örnek olarak TDA2003 köprü uygulaması:

Şimdi, ben hoparlörün + ve - noktalarını nereye bağlayacağım? Gördüğüm çoğu köprü uygulamalar böyle gösterilmiş. Ancak neredeyse hiçbirinde hoparlörün + ve - noktalarının nereye bağlanacağı gösterilmemiş. Neyi nereye bağlayacağımı anlayabilmem için ortak bir yöntem var mıdır?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #25
Ben senin için göstereyim. :D
X
Bak bakalım hoparlör uçlarının şase ile ilgisi var mı ?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #26
Ben senin için göstereyim. :D
X
Bak bakalım hoparlör uçlarının şase ile ilgisi var mı ?

Şimdi sinyal girişi nereye bağlı ise oradaki çıkış her zaman + alternası mı temsil ediyor? Doğru anlamış mıyım?

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #27
Her 2 Entegre de de 1 no lu uç sinyal girişidir..
Sağdaki entegrenin 1 no lu ucuna sinyal girişinin R ucunu
Soldaki entegrenin 1 no lu ucuna sinyal girişinin L ucunu bağlayabilirsin...

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #28
Her 2 Entegre de de 1 no lu üç sinyal girişidir..
Sağdaki entegrenin 1 no lu ucuna sinyal girişinin R ucunu
Soldaki entegrenin 1 no lu ucuna sinyal girişinin L ucunu bağlayabilirsin...

BRIDGE
Bu kavram yabancı sanırım.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #29
3 ayrı trafo 3 ayrı beseme katı ,3 ayrı güç katı ve 3 ayrı preamp ı tek kutuda bırlestırmek ıstersek eğer ...

1- Besleme , güç ve preampların  sıfır noktalarını şaseye vidalarsam sorun yaşarmıyım
2- Olası gürütü vınlama gibi problemler yaşanması halinde en çok neye dıkkat etmelıyım
3- Bağlantılar bu şekılde oldugunda preamp a sadece canlı uclarımı gırmelıyım
4- Çıkış termınallerının - uclarını filtre devresının sıfır noktasından mı çekmem gerekır

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #30
3 ayrı trafo 3 ayrı beseme katı ,3 ayrı güç katı ve 3 ayrı preamp ı tek kutuda bırlestırmek ıstersek eğer ...

1- Besleme , güç ve preampların  sıfır noktalarını şaseye vidalarsam sorun yaşarmıyım
2- Olası gürütü vınlama gibi problemler yaşanması halinde en çok neye dıkkat etmelıyım
3- Bağlantılar bu şekılde oldugunda preamp a sadece canlı uclarımı gırmelıyım
4- Çıkış termınallerının - uclarını filtre devresının sıfır noktasından mı çekmem gerekır
3 ayrı trafo birleşirse prensipte tek bir sistem sıfır noktası olacaktır. Bu nokta trafoların orta uçlarıdır. Yani 2X18V ise 18V-0V-18V un ortasındaki sıfır olarak belirtilmiş temsili uçtur.
Bu trafoların orta uçalrındaki potansiyel farkın prenasipte sıfır olarak kabul edilebilmesi için birbirleri ile kalın bir hat ile (burada metal şase) birleştirilmesi gerekmektedir. Böylece referans gerilimi tespit edilmiş olur.
Çift beslemeli devreler için geçerli olup, trafoların ortak orta uçları baz alınmıştır. Sonuçta bu uçların hepsi ana kondansatörlerin ortak uçları ile irtibatlı olup aradaki omik ve indüktif dirençler mili ohmlar seviyesinde ele alınmalıdır.
1) Besleme ve pre-amp sıfır noktaları zaten şaseye vidalanırsa, sistem sıfır noktasına olan dönüş dirençleri minumum düzeyde olacaktır. Bu bağlamda vidalama direnci önemlidir.
2) Vınlama veya gürültü unsurları sistem şasesi ile olan irtibatın sağlıklı yapılamadığını az da olsa bir direnç gösterdiği ile ilgili olup, tüm şase bağlantılarının sistem şase noktasına kadar olan direncin hassas bir şekilde ölçülmesi ile tespit edilebilir.
3) İki noktadan ground point yapılması grounding tekniklerine aykırıdır. Kablo şaseleri iki noktadan bağlanamazlar.
4) Çıkış terminallerinin dönüş uçları hiçbir yere irtibatlanmadan sistemin ana sıfır point noktasına (SYSTEM ZERO POINT)  irtibatlandırılmalıdır.
Bu bağlantı bu noktadan az bir şekilde uzaklaşsa bile akım yüksek olduğu için diğer devreleri etkiler.
Yani bu bağlantıyı nasıl olsa arada fark yok diye ana şase metalinin herhangi bir yerine irtibatlandıramazsın. Doğrudan iki ana kondansatörün ortak uçlarına gitmelidir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #31
grounding  işinin mantığı sistem sıfırlama ve graund panel  üzerine kurulu. @Mr_YAMYAM  hocam sağolsun üşenmeden sürekli kafamıza vura vura anlattı, anlatmaya devam ediyor. ilk ta7240 projemizde detaylıca konu incelenmişti. yamyam abinin dediği gibi toprak hattı bağlamaya gerek yok. metal şasi ve faraday kafesi tarzı bir kutunuz varsa ve yerleşim, vidalama, kablolama düzgün yapılmışsa gayet sorunsuz çalışıyor sistem. AMA TOPRAK HATTI sisteme bağlanırsa benim şu başlıkta yaşadığığım sorunu yaşamanız mümkündür. GRAUND LOOP.  çözemk için amfiye sıfır noktasına bağlanan 220 toprak hattını kesmeniz yeterli :)
https://elektronikprojeler.com/index.php/topic,8002.msg67898.html#msg67898.  

yamyam abinin GRAUNDİNG tavsiyeleri doğrultusunda yaptığım ampliler de gürültü sorunu yaşamadım hiç.  hatta  lm1875 projemizde kablolamam berbat olmasına rağmen yine de zerre gürültü olmadı. sanki sistem kapalı......

son olarak şu sıralar ilginç bir graund sorunu yaşıyorum. @Mr_YAMYAM  abinin pro ton kontrol devresi çok iyi. TA projesi ile daha önce harici  olarak denedim harika sonuç almıştım.  ama şuan aynı şaside birleştiremiyorum. TA nın sistem zerosunu ortak graund panele bağladğımda sadece cızzzzzzttttt sesi geliyor. devreyi kaldırınca sorun yok. demekki uzaktan seviyorlar birbirini :) :)
Tanrı Türkü Korusun
         TB1BSE

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #32
şuan preamp ı devre dısı edınce vınlama gıdıyor , tekrar baglayınca artıyor , bu sesı kesmek ıcın ıkı beslemenın 0 ucunu kalın kablo ıle bağlarsam sorun çözülür mü ,
bu arada preamp devrem orta uclu trafo ıle degılde ıkı uclllu trafo ıle simetrik bağlandı , yanı 1. kanal 2.kanal 3.kanala 1 den ek alarak ,  zamanında yamyam hocamız demstı , trafodan extra ıkı uc cıkıyor ve ben bununla preamp ı besllıyorum ,, böyle olllunca 2. kanalımı 0 uc olarak sayıcam


Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #33
preamp devresine + ve - canlı uçları gir. yani 2 kablo. graundu şaseden almalı. yada sistem sıfır noktasından en kısa yoldan kablo çek. bunu preamp 0 girişine tak.  bir dene sorunun çözülmesi lazım.
tabi graund paneli varsayarak yazıyorum. açıkta montaj yaptıysan boşuna uğraşma sesi genelde yapar. ;)
Tanrı Türkü Korusun
         TB1BSE

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #34
Evet şuan acıkta , preampı iptal edip direk baglayayım yada boşta kalsın vınlama duyulmuyor ,leptopa ilave decoderden besliyorum şasesini iptal edersem , güç katının sıfır noktasından mi cekmem gerek , peki sinyali aldığım yerden şase hatti cekmek zorunda kalmaz mıyım ,, preampi de simetrik besleniyor onun 0 noktasınıda ana beslemenin 0 noktasına mı ilave etmem gerekir  ..

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #35
yamyam abinin GRAUNDİNG tavsiyeleri doğrultusunda yaptığım ampliler de gürültü sorunu yaşamadım hiç.  hatta  lm1875 projemizde kablolamam berbat olmasına rağmen yine de zerre gürültü olmadı. sanki sistem kapalı......

son olarak şu sıralar ilginç bir graund sorunu yaşıyorum. @Mr_YAMYAM  abinin pro ton kontrol devresi çok iyi. TA projesi ile daha önce harici  olarak denedim harika sonuç almıştım. ama şuan aynı şaside birleştiremiyorum. TA nın sistem zerosunu ortak graund panele bağladğımda sadece cızzzzzzttttt sesi geliyor. devreyi kaldırınca sorun yok. demekki uzaktan seviyorlar birbirini :) :)
Ana sistem sıfır noktası ampliye yakın yapılırsa harici teknikler uygulamadan ton kontrol katını aynı kutuya yerleştiremezsin.
Konu içerisinde belirtmiş olmam lazım.
Ton kontrolü ayrı bir cihaz olarak tasarladığında, beslemeler ayrı olacağından dolayı iki adet sistem sıfır noktası oluşacaktır.
Bu iki nokta ilmine uygun yapılmışsa geriye tek bir şase kablosu ile bağlamak kalır ki zaten piyasadaki tüm deck cihazlar bu şekilde çalışmaktadırlar.
Evet şuan acıkta , preampı iptal edip direk baglayayım yada boşta kalsın vınlama duyulmuyor ,leptopa ilave decoderden besliyorum şasesini iptal edersem , güç katının sıfır noktasından mi cekmem gerek , peki sinyali aldığım yerden şase hatti cekmek zorunda kalmaz mıyım ,, preampi de simetrik besleniyor onun 0 noktasınıda ana beslemenin 0 noktasına mı ilave etmem gerekir  ..
Decoder gibi cihazların diğer cihaz ile birleşmelerinde sistem sıfır noktaları blendajlı kablo şaseleri ile birleşir.
İster kaset teyp olsun isterse radyo olsun isterse CD çalar olsun durum değişmez.
Pre amplinin sistem sıfır noktası ile diğer tüm cihazların sistem sıfır noktaları ana sistem sıfır noktasına zaten irtibatlandırılmalıdır.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #36
Ana sistem sıfır noktası ampliye yakın yapılırsa harici teknikler uygulamadan ton kontrol katını aynı kutuya yerleştiremezsin.
Konu içerisinde belirtmiş olmam lazım.
Ton kontrolü ayrı bir cihaz olarak tasarladığında, beslemeler ayrı olacağından dolayı iki adet sistem sıfır noktası oluşacaktır.
Bu iki nokta ilmine uygun yapılmışsa geriye tek bir şase kablosu ile bağlamak kalır ki zaten piyasadaki tüm deck cihazlar bu şekilde çalışmaktadırlar.Decoder gibi cihazların diğer cihaz ile birleşmelerinde sistem sıfır noktaları blendajlı kablo şaseleri ile birleşir.
İster kaset teyp olsun isterse radyo olsun isterse CD çalar olsun durum değişmez.
Pre amplinin sistem sıfır noktası ile diğer tüm cihazların sistem sıfır noktaları ana sistem sıfır noktasına zaten irtibatlandırılmalıdır.


hocam , tek trafoda iki cıkıs var , 24-0-24 ve 13v çıkış var, yani ayrı trafo ile beslemiyorum , preampı 13v çıkışıyla resimde gösterdiğim gibi bağlıyorum ,şimdi preampın ortadakı ucunu ana beslemedeki iki kondansatörün 0 noktasına mı bağlamam gerek ,  ayrıca butun devreler besleme trafo preamplar dahil tek kutuda düsünüyorum , ama vinlama vs çözülmesse eğer dışardan ayrı bi kutuda ton katı oluşturup front rear ve bas sinyali gönderebilirim , tercihim hepsinin kutuda olmasindan yana @Mr_YAMYAM  hocam 🙏

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #37
hocam , tek trafoda iki cıkıs var , 24-0-24 ve 13v çıkış var, yani ayrı trafo ile beslemiyorum , preampı 13v çıkışıyla resimde gösterdiğim gibi bağlıyorum ,şimdi preampın ortadakı ucunu ana beslemedeki iki kondansatörün 0 noktasına mı bağlamam gerek ,  ayrıca butun devreler besleme trafo preamplar dahil tek kutuda düsünüyorum , ama vinlama vs çözülmesse eğer dışardan ayrı bi kutuda ton katı oluşturup front rear ve bas sinyali gönderebilirim , tercihim hepsinin kutuda olmasindan yana @Mr_YAMYAM  hocam 🙏
@Akin.8784  gardaş.
Anlattıklarımı anlamaya çalışmıyorsun. Kafana göre tasarım yapıp sorunlarla boğuşuyorsun.
Bir trafoda kaç çıkış olduğu önemli değildir. tek çıkış ta olabilir 10 tane çıkış ta olabilir.
Tasarlanan cihazın besleme gerilimleri doğrultusunda kaç gerilim gerekli ise zaten yapılmalıdır.
Bir PC de 12V -12V +5V +3.3V gibi gerilimler olduğunu biliyoruz. Demekki bir ampli tasarlıyorsak ampli içerisindeki besleme gerilimlerimizi de bilmek zorundayız.
LM1875 li ampli tasarımımızda toplamda 4 adet gerilim vardır. Bu gerilimler ezbere temin edilmemiştir. +/-19V LM ana besleme , +/-15V ise ton kontrol devresinin besleme ihtiyacı içindir.
Bir devrenin çalışabilmesi için kaç voltluk gerilim gerekiyorsa illa ki temin edilecektir.
LM1875 li ampli tasarımımızdaki incelik ne idi?
https://elektronikprojeler.com/index.php/topic,8240.0.html
TEK BİR BESLEME ÜNİTESİ YAPILARAK TEK BİR GROUND POINT belirlenmiştir.
Ama bu besleme devresi bize 4 ayrı gerilim sunmaktadır.
Böylece bu tasarımda bir amatör verilen devreleri bilimsel disiplin dahilinde monte edebilirse oldukça iyi teknik değerlere ulaşabilecektir.
grounding  işinin mantığı sistem sıfırlama ve graund panel  üzerine kurulu. @Mr_YAMYAM  hocam sağolsun üşenmeden sürekli kafamıza vura vura anlattı, anlatmaya devam ediyor. ilk ta7240 projemizde detaylıca konu incelenmişti. yamyam abinin dediği gibi toprak hattı bağlamaya gerek yok. metal şasi ve faraday kafesi tarzı bir kutunuz varsa ve yerleşim, vidalama, kablolama düzgün yapılmışsa gayet sorunsuz çalışıyor sistem. AMA TOPRAK HATTI sisteme bağlanırsa benim şu başlıkta yaşadığığım sorunu yaşamanız mümkündür. GRAUND LOOP.  çözemk için amfiye sıfır noktasına bağlanan 220 toprak hattını kesmeniz yeterli :)
https://elektronikprojeler.com/index.php/topic,8002.msg67898.html#msg67898.  

yamyam abinin GRAUNDİNG tavsiyeleri doğrultusunda yaptığım ampliler de gürültü sorunu yaşamadım hiç.  hatta  lm1875 projemizde kablolamam berbat olmasına rağmen yine de zerre gürültü olmadı. sanki sistem kapalı......
Görüleceği üzere arkadaşlar bu teknikleri bilmeseler bile verilen yönergeler ile hareket ederek başarılı sonuçlar elde etmişlerdir.
Sen ise illa birkaç LM3886 yı tam güçte çalıştıracağım diyerek kendi kafana göre birkaç trafoyu parelel bağlama gibi bir uygulamaya giriştin. Tamam böyle yap. Trafo gerilim toleransları düşük ise ve doğru bağlanmış ise kullanabilirsin, ama anlatmış olduğum grounding tekniklerini anlamaya bile çalışmadan KABLOLAR ile üstelik up uzun ve karmakarışık bağlantılar ile kafana göre devre oluşturup iyi netice bekliyorsun.
Bir ground hattı direncinin hesaplanması ve ölçülebilmesi mütekamil ölçü aletleri ile bile zor yapılabilirken, sen tekniğin gereksinimlerine kafa tutarak, UZUN KABLOLAR ile bağlantı yapıp ta o devrenin doğru çalışmasını bekleyemezsin.
Bana kafa tutabilirsin. İstediğin gibi karşı gelebilirsin. Ama tekniğe karşı gelemezsin. Mutlaka ve mutlaka tekniğin gereğini yerine getirmek zorundasın.
Bu konu içerisinde anlatılmış olan teknik nedir?
Temel GROUND dönüş hattı direnci mili ohmlar seviyesinde omik ve indüktif olarak önemli olup, üzerinde oluşan gerilimlerin sağlıklı ölçülebilmesi ucuz aletlerle mümkün değildir. Bendeki osiloskop bile 5mV DIV ölçme kabiliyetine sahip olup, 1mV DIV ölçebilen bir osiloskop almak istersem binlerce dolarlık bütçe ayırmak zorundayım.
Üstelik bazı tasarımlarda ölçülmek istenen gerilimler mikrovoltlar seviyesinde bile olabilmektedir. Böyle bir durumda ne benim ne de başka birisinin bu gerilim değerini ölçebilecek bir ölçü aleti temin edebilmesi pek mümkün olmaz.
Ölçüm için pahalı aletlerin temin edilememesinden dolayı, bir amatörün fazlaca sorunla karşılaşmadan bir tasarımı yapabilmesi için açılmış olan bu konunun tek önemli noktası GROUND PLANE yani metal ground plakadır.
Çünkü metal plakanın direnci bir telin direncine göre onlarca hatta yüzlerce kez daha küçüktür. Ölçmeye bile gerek yoktur.
Bir metal plaka kapasitif veya özellikle endüktif özellik göstermez. Bir kalın bakır tel, kendi uzunluğu doğrultusunda aslında bir BOBİN gibi davranır. Ne kadar uzun ise o kadar self yani indüktans değerine sahiptir. Senin tasarımında MAŞAALLAH kablolar dans ediyor. Ben EN GÖZEL BOBİNİM diye hava atıyor.
Yani bu yapmış olduğun uygulama bilime tam anlamıyla ters olup o kablolara SEN BOBİN DEĞİLSİN HADDİNİ BİL diyemezsin. Çünkü o kablo aslında bobindir.
Bu sebeple konu içerisinde bahsetmiş olduğum tekniği anlayarak gereğini yapmak zorundasın.
Ya da mevcut kablolamanın getirmiş olduğu indüktans değerleri ile boğuşarak bilimsel gereğini halletmek zorundasın.
İki ayrı besleme devresi için oluşacak iki farklı ground point noktalarının birleşmesi ise daha karmaşık olup, tek unsur bu iki nokta arasındaki gerilim farkının tam anlamıyla SIFIR VOLT olması esasına dayanır. 5mV bile olsa tasarımın kazancı doğrultusunda yükseltilerek yüke uygulanacaktır.
Bu gerilim farkının tam anlamıyla sıfırlanabilmesi ise tasarımcının tasarımındaki hassasiyet ile giderilebilir.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #38
@Mr_YAMYAM  hocam defalarca aynı sabırla cevap veriyorsunuz sorularıma , öncelikle tsk ediyorum  🙏 suan sistem acık alanda calıstığından kablolarını kesip kısaltmadım , Alüminyum kapalı kutu icersine monte edicem ve hepsi ic ice bi düzende (resimde cekicem en son ),  kablo boyları nerdeyse 4-5 kat daha kısası olmus olucak , sanırım bu sekilde biraz da olsa kesebilicez vınlamayı , bu durumu size iza etmeyi unutmusum 🙏, daha sonrasida ayni durum azda olsa yaşanirsa ne gibi önlemler almam gerekecektir bunu öncesinden ögrenmek istedim ... , okuyup ögrendiğim kadariyla hocam , sistem komple tek şase uzerinde sıfır hatti olusturulmali ve  hoparlör çıkışlarının - leri ana kondansatörün 0 noktasından alınmalı , bundan sonra sıni pek anliyamadim hocam  af buyurun 🙏

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #39
@Mr_YAMYAM  hocam defalarca aynı sabırla cevap veriyorsunuz sorularıma , öncelikle tsk ediyorum  🙏 suan sistem acık alanda calıstığından kablolarını kesip kısaltmadım , Alüminyum kapalı kutu icersine monte edicem ve hepsi ic ice bi düzende (resimde cekicem en son ),  kablo boyları nerdeyse 4-5 kat daha kısası olmus olucak , sanırım bu sekilde biraz da olsa kesebilicez vınlamayı , bu durumu size iza etmeyi unutmusum 🙏, daha sonrasida ayni durum azda olsa yaşanirsa ne gibi önlemler almam gerekecektir bunu öncesinden ögrenmek istedim ... , okuyup ögrendiğim kadariyla hocam , sistem komple tek şase uzerinde sıfır hatti olusturulmali ve  hoparlör çıkışlarının - leri ana kondansatörün 0 noktasından alınmalı , bundan sonra sıni pek anliyamadim hocam  af buyurun 🙏
Gardaşım anlamaman normaldir. Kaldı ki defalarca bahsetmiştim çoğu mühendisler bile anlayamıyor.
Sen anlamamış olsan da sana KIZ'mam Sadece KIZ'lar KIZ'abilir :D
Ama senden şunu isterim.
LM1875li ampli tasarımı konusunu iyicene oku.
 LM1875 kullanacağın yerde tek bir LM3886 modül kullanarak stereo bir ampli yap.
Ama sonradan bağlayacağım keseceğim biçeceğim olmaz.
Anlatılmış olan tekniği illaki uygulamak zorundasın.
NASIL UYGULARSIN?
Kutu işin temel dayanağı olduğu için estetik ve işlevselliği doğrultusunda oldukça pahalıdır. Öyle ise şimdilik kutu işine girme. Sadece uygun büyüklükte bir alüminyum plaka temin et.
Bu plakaya LM3886, besleme devresi, ve eğer istiyorsan ton kontrol devresini anlatıldığı gibi monte edeceksin.
TEK SORUN ŞUDUR.
Çin işi kitlerde ground teknikleri uygulanmaz. Çoğu üretimler taklit ve çalıntı üretimlerdir. Bu sebeple LM3886 devrenin masaya yatırılarak iyice incelenmesi gerekmektedir.
Eğer grounding olarak aksaklığı yoksa veya küçük düzeltmelerle aksaklıklar giderilebilecekse o çin işi LM3886 devresini kullanabilirsin.
Besleme devresi için de aynı sorunlar geçerli olup, elindeki besleme devresini inceleyip kullanıp kullanmayacağına birlikte karar vermeliyiz.
Ancak ton kontrol için aynı şeyleri söyleyemeyeceğim. Çünkü çin işi bir ton kontrol devresi başlı başına teknoloji özürlüdür.
Bu sebeple eğer iyi bir tasarım istiyorsan benim tasarımım olan ton kontrol devresini yaptırıp kullanmak zorundasın.
Tabii ki istenilen özellikler doğrultusunda besleme devresinin gereklerini yerine getirmek zorundasın.
Çin işi besleme devren uygun değilse LM1875 li amplideki besleme kartının aynısını kullanabilirsin. Hiç sorun olmadan hem ton kontrol hem de LM3886 yı besleyebilirsin.
Birkaç trafo uygulamasına şimdilik girmeyip tek bir LM3886 lı devre ile 2X40W ampli yaparsan elindeki trafoyu tek olarak rahatlıkla kullanabileceksin. Sadece yüksek güçlerdeki SPike değerlerine sadık kalmayacaksın. Çok ta önemli değildir.
Varsın 2X30W lık ampli olsun.
Bu öneriler doğrultusunda LM3886 ile iyi çalışan bir ampli yapabilirsen, daha sonra daha fazla güç için çalışabilirsin.
İşte o zaman tek bir 500W trafo sardırıp en azından yapacağın masrafa değecek bir ampli için nasıl bir yol izleyeceğini öğrenmiş olacaksın.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #40
hocam devreyı arkalı önlu foto cekıp koysam, grounding olayı doğrumu yanlıs mı yorumlayabılırmıyız,  bırde 0 ucları bırbırıne kalın kablo ıle bagladım sonrasında hoparlörin şaselerını sıstem sıfır noktasından cektım dırek , gurultu bıraz azaldı . şimdi sorunum ton kontrolden yana hala,  preamp baglı degılken sinyali direk girdiğimde lm3886 devresıne hıc sorun yok,  sonra preamp ı baglayıp % 20 sesını yukseltene kadar hala sıkıntı yok , ve bu halde ıken ana ses max acık oldugunda dırek bagladıgıma göre barız fark vardı  yanı bana %20 extra kazanc halıyle yetıyor ustelık gurultude nerdeyse hıc yok gıbı,  pekı preampta kalan %80 lık kısım ne dıye var , bız gırıs yada çıkış drenclerıyle oynasak yukseltsek fılan düz mantık konusuyorum hocam af buyurun ,  preamp ı %50-70 lerde gürültüsüz dınleyebılırmıyız,  lm nın sınyal gırıs voltajını aşarsam eğer çıkıstada bozuk ses alacagımı bılıyorum,  muhtemelen preamp bunun fazlasını verıyor , ıstıyorum kı tam o sınırlarda tatlı bı sevıyede kalsın , yine anlatamadım kendımı belkı ama, takıldıgım konu preamp potunda gerıye kalan kısımda kazanc arttırdıgımda gurultu neden artıyor ..

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #41
@Akin.8784
Yeni bir konu aç.
Elindeki bütün devreleri alttan ve üstten detaylıca resimle ve konu içerisine koy.
O konu içerisinden sendeki devreleri analiz edip olup olmayacağını tartışalım.

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #42
@Akin.8784
Yeni bir konu aç.
Elindeki bütün devreleri alttan ve üstten detaylıca resimle ve konu içerisine koy.
O konu içerisinden sendeki devreleri analiz edip olup olmayacağını tartışalım.

Süpersiniz hocam çok teşekkür ederim .. tüm detayına kadar çekip koyucam ..

Ynt: Ses yükselteçlerinde (GROUNDING) şaseleme tekniği

Yanıt #43
Arkadaşlar.
Grounding konusunun anlaşılamadığı ve benim önerilerimin bazı forumlarda alay konusu edildiğini görmekteyim.
Benim önerilerim benim kafamdan uydurmuş olduğum bir teknik değildir. Bu teknik yüzlerce mühendisin araştırmaları ile oluşagelmiş gerçeklerdir.
Benim bu konu içerisinde bahsetmiş olduğum şeyler, sadece amatör bir kişinin fazlaca kafa yormadan en basit bir uygulama ile sonuca gidebilmesi için önerilmiştir.
Bu öneriler ve bilimsel gerçekler çoğu kişilerce anlaşılmayıp sadece eleştiri konusu edilmektedir.
Ancak uygulamayı doğru yapabilen arkadaşların elde etmiş olduğu başarıları da görmekteyiz.
Kafa karıştırıcı olan bu dedikodulara meydan vermemek için bazı teknik açıklamaları sunmak istedim.
Ground plane uygulamasının açıklamaları.
X
Bir ground plane benim bahsetmiş olduğum üzere cihaz tabanı dahilinde kullanılabileceği gibi, bir PCB içerisinde de rahatlıkla kullanılmakta ve yıllardır uygulanmaktadır.
PCB nin alt veya üst bakır plakası ground plane olarak kullanılabilir ve bu ground plane cihazın metal aksamına en kısa yoldan birleştirilerek en ideal şaseleme sağlanabilir. Bu uygulamanın gidişatı ise tamamen tasarımın özellikleri ile belirlenebilir.
Ground plane uygulamasının sağladıkları.
Resimden de anlaşılacağı üzere.
Ortak bir referans noktası belirler. Bu sayede referans noktası için iletkenlerin dolaştırılarak karmaşa yaratması önlenir.
SHIELDING (Ekranlama) sağlar. Havadaki elektromanyetik etkiler ground plane tarafından engellenerek bir faraday kafesi oluşturur. Böylece elektromanyetik dalgaların devre elemanlarına yapmış olacağı girişimler minimize edilir.
Daha az gürültü elde edilmesini sağlar.
Daha az direnç gösterir.
Daha az empedans (BOBİN ETKİSİ) gösterir.
Parazitleri azaltır.
Gerekirse ısı dağılımı için soğutucu görevi yapar.
Güç dağılımında ciddi faydaları bulunur.
Grounding tekniği tek bir sayfa ile anlatılabilecek bir konu olmadığı için, ancak kaynakları inceleyip anlayabilmekle bir sonuca ulaşabiliriz. Bu sebeple bazı grounding kurallarının en azından temel olarak araştırılması ve ne anlatıldığının anlaşılabilmesi sizlere bağlıdır.
Konu ile ilgili birkaç farklı uygulama teknikleri ve dökümanlar.
http://www.ti.com/lit/an/slyt512/slyt512.pdf
https://www.allaboutcircuits.com/technical-articles/an-introduction-to-ground/
https://celectronics.com/pdf/IEEE11-9-05.pdf
Sizler de bu linkleri okuyup anlamaya çalışırsanız GROUNDING tekniklerine aşina olmaya başlarsınız.
Ancak bu tekniklerin ölçümü ve uygulamadaki etkilerinin gözlemlenip ölçülebilmesi için çok pahalı ölçüm aletlerine ihtiyacınız vardır.