image

Ana içeriğe git
Konu: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ (525 Kez okunmuş)

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #45
http://elektronikprojeler.com/index.php/topic,8107.30.html
biraz sindirdim sanki :)

bu ton kontrollü TA yı 12x15 veya 12x18 cm iki adet biri metal diğeri de aliminyum kutu var onlardan birine yerleştireceğim. devre olarak orjinal şemada ki stereo çizimi kullanacağım.  ton kontrol için ise 8 bacaklı serilerden düşünüyorum. elimde 5532 ve 4866 ton entegreleri var. birde lm1036 var. lm1036 biraz ağır basıyor gibi. bu gün şemaları topladım.

abi senin yazdığın noktalar;
1. giriş konneltörü ve şaseleri kutu metal olacağından direkt şaselenmiş olacak. ayrıca bağlantı kablolarını çok kısa tutmalıyım.
2. ton kontrol katımızı tasarlarken aynı amplimizde olduğu gibi grounding kurallarına uyarak yapacağız, yani pre ve power graundu ayrı ayrı çizeceğiz. zero pointte birleştireceğiz bu uçları,
3.mevcut devremizde 7 nolu bacak power ve 4 no lu bacak pre gnd. ve tasarım buna uygun yapıldı. istek böyle olduğu için böyle yapıldı. ( aslında ton kontrollü istemiştim ama utancımdan diyememiştim  :D  :D )  amplimizle ton kontrolü aynı plaket üzerine yapmak istiyorum bu durumda hem ampli  hem de ton sistem zero pointi  birleştirip eşitlemem gerekiyor. TEKNİĞE uygun olarak.
4.devremizde 3 akım geri dönüşü 2,5 ve 7. bacaklar. burada ki akım geri dönüşlerinin karışamaması için uygun direnç ve kapasitoelerle sıfır noktasına çekmeyi düşünüyorum. ayrı ayrı yollar ile tabiki :)

ne kadarını hazmedebilmişim  @Mr_YAMYAM  ABİ :)

işi tekniğe göre yapmak en önemlisi dediğiniz gibi. bas ve tiz alabileceğim basit sorunsuz ton kontrol entegre tavsiyenizi alabilirmiyim abi.
 
 

Lokmalarını tek tek ele almalıyız ki neler yediğini sen de anla. :D
1) Ton kontrolü ikinci bir kutuya yapabilirsin. Sakıncası olmaz. Ancak amatörlerin bilmediği bir şey var.
Bunu ikinci bir cihaz olarak düşünelim. Yani piyasaki eğualizerler gibi, hatta radyo veya teyp gibi de düşünebiliriz.
Peki ne fark var diyebilirsin.
Her cihazın da kendisine ait bir system zero point noktası bulunmaktadır. İki cihaz birbiri ile irtibatlandırıldığında, ana şase bağlantısı (CNC KONNEKTÖR) birbirleri ile irtibatlanarak aralarındaki gerilim farkları sıfırlanır.
Bu sıfırlanma işlemi konnektörlerin şase kablolarının, empedansları, omik dirençleri ve kapasite etkileşimleri doğrultusunda cihaza etki ederler.
Bu etkinin en aza indirilebilmesi için genellikle cihaz çıkış empedansları bir BUFFER aracılığı ile düşürülerek kabloya gönderilmektedir. Böylece her iki cihazın birbirleri ile uyumları sağlanmış olmaktadır.
Peki sen ayrı kutuya yapacağın ton kontrole ne gibi bir BUFFER devresi yapacaksın?
5532 veya TL082 gibi entegreler 2Kohm empedansları sürebilme kabiliyetinde olsalar da, bu empedanslarda kapasitif load etkilerinden dolayı frekans karakteristiği kayıpları fazla olacaktır.
2) Ton kontrolü aynı kutu içerisine yapmak daha mantıklı olsa da, daha önce tasarlanmış olan tek beslemeli TA7240 kutusuna ilave devre yapmak ayrıca tasarım prosedürleri gerektirmektedir. O halde aynı kutu içerisine 2X12V luk bir tam regüle besleme kaynağı şiddetle gerekecektir. Bu iki kaynağın şaselemeleri her iki devrenin birbirlerini etkileyemeyecek şekilde yapılması önemli olduğundan, önceki tasarımınn bazı bağlantılarının değişmesi veya eski tasarıma uygun bir tasarım yapabilmen gerekecektir.
ŞİDDETLİ NOT:
Eğer tasarımı yaparken ton kontrolü de yapacağını hesap etmiş olsaydın o zaman tasarım prosedürlerini değiştirerek uygun bir devre kartı tasarlayacak, böylece sadece uygun bir besleme katı yapmak suretiyle tekniğine uygun bir devre oluşturacaktın.
Ama sen besleme devresini de TA devresi plaketine yaptığın için oluşabilecek sorunları halledebilmen gereklidir.
Bu işin tek yöntemi ise ayrıca oluşturulması gereken besleme devresinin sistem zero point noktasını, TA amplideki sistem zero point noktasına çok çok yakın yapabilmendir.
Buradaki husus tek besleme veya çift besleme değildir. Ton kontrol devresinin şaselenmesi ve TA7240 devresinin şaselenmesidir.

Giriş konnektörleri ve ton kontrol akım dönüşleri zaten sistemin temel konularıdır. Bunları halledebilirsen zaten tasarım tamamlanmış demektir. Ancak sen bu işleri nasıl halledebileceksin? Ayrı kutu da olsa, aynı kutu da olsa bu noktalar çok çok önemlidir ve halledilmesi gerekmektedir.
LM1035-1016 entegreleri tek besleme ile çalıştıkları için daha az malzeme ile halledilebilir. Ancak önceki tasarımımızdaki prosedürlere uymayacaktır. Çünkü TA devresinin kazancını 1Vpp için takribi tasarlamıştık. LM serisi entegrelerin bu çıkış gerilimlerini verebilmeleri çok zordur. Sınır değerlerde kalmaktadır. İdeal full güç için LM1036 çıkışı 300mV civarıdır. Senin TA7240 ise 1Vpp olduğu için randımanlı süremeyeceksin. Giriş gerilimini artırdığın anda ise sinyaller LM1036 üzerinde bozulmaya gidecek, sesler karman çorman olacaktır.
TA7240 ın kazancını yükseltirsek nolacak? THAT is The QUESTION :D
Tasarım prosedürlerinde belirtilmiş olduğu üzere kazanç faktörü gürültülere de davetiye çıkartmaktadır. Yani ne kadar fazla kazanç o kadar fazla gürültü. NASIL HALLEDECEKSİN? Basit bir ekranlama ve basit montaj ile elde edebileceğin gürültü seviyesi sence ne olabilir?
İşte bir amplifikatör ve tasarım yöntemlerini bu şekilde tekniğine uygun olarak ele aldığımızda ortaya birçok değişken çıkmaktadır. SEVİYE KONTROLÜ konusunda daha önce sana önerilerde bulunmuş ve incelemeni belirtmiştim.
YOU TUBE PLAYER OYNATICI AYARLARI.
ÖNERİLER:
TA7240 için ton kontrol devresi ilavesi yapımı.
1) Büyük çaplı bir metal şase temin edilerek, mevcut tasarıma uygun bir besleme devresi yapımı ile ton kontrol devresinin yapılması. (Eski devre tamamen sökülerek yeni montaj uygulanmalıdır)
2 Ton kontrolü ayrı bir kutuya ayrı bir cihaz olarak yapmak. Ampli ile ton kontrol devrelerini tekniğine uygun olarak çalıştırmak.
(Ton kontrol ayrı cihaz olarak yapılırsa ekipmanlar ve masraflar artacaktır.)
3 Herşeyi unutup ton kontrollü KOMPACT bir ampli tasarımı yapmak. Daha kalite ve daha güçlü bir ampli yapılabilir olup, en azından yapılan masraflara değecektir. Örnek olarak @memleket  in amplisi gösterilebilir.
Yapılacak masraflar.
2X18V 120W trafo.
2X15V besleme için regüle devresi yapımı. Ana besleme ile birlkte yapılacağı için sadece regüle entegreleri ve birkaç eleman.
Öngörülen uygun kalite çıkış katı entegreleri ve malzemeleri. Çok ta pahalı sayılmazlar.

Yok illa ben TA7240 için ton kontrol devresi yapmak istiyorum dersen de nasıl bir montaj uygulayacağını tek tek anlatabilirim.

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #46
abi üşenmeden böyle detaylıca anlattığın için çok teşekkür ediyorum. elimde bir  miktar ta entegresi var. ( h. sonu 5 tane daha söküp stoklamıştım) sesini yapımını çok sevdim. ton kontrolsuz bile güzel çıkış veriyor. geçmişte bir kaç harici ton kontrol denemesi yaptım. ama  devreler çalışmadı. kontrol edilmemiş devreler muhtemelen.  bu nedenlerle ta entegresine ilave ton kontrrolü yapmak istiyorum.

dediğiniz gibi tasarım prosedürleri çok önemli konu. cızırtı, patırtı istemeyiz. o yüzden baştan başlayıp tasarımı ona göre yapayım.  bana yol ver abi.. sen tarif et ben yapayım. belki uzun sürer ama olsun. olmazsa da uğraştık ama olmadı derim. ama bu süreçte bir sürü de tecrübe kazanmış olurum.  ya bismillah :)
Tanrı Türkü Korusun
         TB1BSE

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #47
dediğiniz gibi tasarım prosedürleri çok önemli konu. cızırtı, patırtı istemeyiz. o yüzden baştan başlayıp tasarımı ona göre yapayım.  bana yol ver abi.. sen tarif et ben yapayım. belki uzun sürer ama olsun. olmazsa da uğraştık ama olmadı derim. ama bu süreçte bir sürü de tecrübe kazanmış olurum.  ya bismillah :)
 
 HAH şimdi oldu gurban. Böyle de ciğerimi YE :D
Bu durumda TA entegreler için yeni bir tasarım yapıp karta basalım.
Ton kontrol için de benim tasarımımı öneririm.
Devrede 3 ayrı gerilim olacağı için ilk önemli unsur trafo olacaktır. Sonraki önemli şey ise kutulama.
Bu unsurlar doğrultusunda gerekenleri karşılayabilirsen iyi bir cihaz yapar ilgilenenleri gudurtabiliriz.
Sen de iyi bir cihaz yapmanın keyfini sürersin.
ANCAK:
Çıkış katı için TA7240 istiyor olsan da, birkaç liralık extra masrafla daha güçlü devrelere girebilirsin.
Çünkü TA7240 lı bir devre ile LM1875 li devre nin masraflar birbirlerine denk olacaktır.
TA7240 lı devrede 40-60W min. 12V çıkışlı bir trafo ve 2X12V çıkışlı trafo.
LM1875 li devrede 2X18V trafo.
Yarıiletkenler prensipte fazla maliyetli değildir. Yani iki adet LM1875 çok ta pahalı değildir. 2X18V 100W trafo pahalı gibi olsa da TA lı devrede ya özel trafo kullanacak ya da iki adet trafo kullanacaksın.
Bu ön bilgiler doğrultusunda kararını ver ve bana bildir.
Bir konu başlığı açarak gerekli doneleri konu içerisinde detaylı yaz ve benden direktif bekle.
Ben de sana tek tek anlatayım. Sen de iyi bir ampli yapmanın keyfine var.

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #48
Anlaşıldı abi.
Lm 1875 in sesi nasıl bilmiyorum. Muhtemelen ta dan iyidir. Anladığım kadarıyla lm serisinde devre yapacaksak sadece tek bir 2x18 trafo yetiyor. Ve devre tümleşik olacak.
Öte yandan ta entegresiyse devre ayrı olacak 2 bu d.evrede hem 12 volt hem de 2x12 volt besleme gerekecek. Halihazırda mevcut ta  da kendi sardığım 2x12 volt trafoyu kullanıyorum. Bı 65 spir daha atsam hem 12 hem de 2x12 trafo olacak ama muhtemelen bu da sorun olur beslemede belki.
Düşünüyorum...... ;D
Bu arada 2x19 troid trafo var zor günler için saklamıştım 😁
Tanrı Türkü Korusun
         TB1BSE

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #49
Anlaşıldı abi.
Lm 1875 in sesi nasıl bilmiyorum. Muhtemelen ta dan iyidir. Anladığım kadarıyla lm serisinde devre yapacaksak sadece tek bir 2x18 trafo yetiyor. Ve devre tümleşik olacak.
Öte yandan ta entegresiyse devre ayrı olacak 2 bu d.evrede hem 12 volt hem de 2x12 volt besleme gerekecek. Halihazırda mevcut ta  da kendi sardığım 2x12 volt trafoyu kullanıyorum. Bı 65 spir daha atsam hem 12 hem de 2x12 trafo olacak ama muhtemelen bu da sorun olur beslemede belki.
Düşünüyorum...... ;D
Bu arada 2x19 troid trafo var zor günler için saklamıştım 😁
 Benim amplide hem 13 hemde 16 cm hop. ile denedim 16 cm hop. basları daha güzel ve belirgin çıkıyor. Çap arttıkça baslar daha çok güzel çıkıyor kanısına vardım. Belki hop. aynı marka değildi, fark ondan da kaynaklanabilir.

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #50
Anlaşıldı abi.
Lm 1875 in sesi nasıl bilmiyorum. Muhtemelen ta dan iyidir. Anladığım kadarıyla lm serisinde devre yapacaksak sadece tek bir 2x18 trafo yetiyor. Ve devre tümleşik olacak.
Öte yandan ta entegresiyse devre ayrı olacak 2 bu d.evrede hem 12 volt hem de 2x12 volt besleme gerekecek. Halihazırda mevcut ta  da kendi sardığım 2x12 volt trafoyu kullanıyorum. Bı 65 spir daha atsam hem 12 hem de 2x12 trafo olacak ama muhtemelen bu da sorun olur beslemede belki.
Düşünüyorum...... ;D
Bu arada 2x19 troid trafo var zor günler için saklamıştım 😁
 Buraya deneme videosunu eklemiştim.

https://www.youtube.com/watch?v=NbzoyfE1NkQ&t=22s

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #51
woowww . abi ses çok iyi.  bende de 16cm 4ohm hoparlörler var.  o analog göstergeler ne için?
Tanrı Türkü Korusun
         TB1BSE


Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #53
Bir amplide LM 1875 veya TA entegrelerin sesleri daha iyi ya da kötü değildir.
İyi ya da kötü kavramı nereden gelmektedir?
1 BAND GENİŞLİĞİ
Her bir yarı iletken belli frekansları yükseltebilme kabiliyetine sahiptir. Ses frekansı 20KHz e kadar olduğu için üst limitimiz 20KHz tir.
Yani bir yarı iletken 20KHz e kadar olan frekansları lineer bir şekilde yükseltebiliyorsa yeterli demektir.
Günümüz çoğu yarı iletkenler 20KHz e kadar olan frekansları rahatlıkla yükseltebilmektedir.
Gerek TA gerek se LM serisi entegreler bu frekansları rahatlıkla yükseltebilmektedir.
2) GÜÇ BANDI.
Yükseltilmesi istenilen frekanslar doğrultusunda literatürde belirtilimiş olan üst frekans bölgesini, uygun yük altında uygun kayıpla yüke verebilen güç katının güç bandı yeterlidir diyebiliriz. Amatör tasarımlarda 20KHz frekansında -3db lik düşüş kabul edilebilir ve iyi bir güç bandı demektir. Yani çıkış katımız, 20KHz frekansında sadece 3 db lik bir düşme ile bu frekansları yükseltebiliyorsa, rahatlıkla kaliteli bir ampli olarak kullanılabilir demektir.
Bir ön kuvvetlendirici veya bir ton kontrol ile bu düşüş rahatlıkla kompanze edilebilir. (Sadece 3db)
Üst seviye amplifikatörlerde güç bandı hem alçak frekanslarda hem de yüksek frekanslarda daha geniş bi r spektruma sahiptir.
Yani normal bir ampli 20KHz te 3 db düşme le güç bandını verebiliyorsa, üst seviye bir amplide 35-40KHz frekanslarında sadece 3db lik bir düşme ile hoparlörleri çalıştırabiliyor demektir. Bir insan kulağı bu frekansları duymasa bile dinamik band genişliği olarak kabul görmüş ve gereği kabul edilmiştir. Aynı zamanda alçak frekans bölgesinde de aynı durum geçerlidir.
Alçak frekans bölgesinde genel alt frekans 31Hz olup, sadece amplinin yükseltebilmesi değil, hoparlörlerin de bu frekans bölgesinde yeterli gücü üretebilmesi gerekmektedir.
(31Hz bölgesini layıkı ile verebilen hoparlörler servet değerindedir)
Alçak frekans bölgesindeki kayıpların karşılanabilmesi için amplimizin güç bandının ve frekans karakteristiğinin daha geniş yapılabilmesi gerekmektedir ki, üst seviye (Hi-End) bir ampli ile amatör bir tasarımın farklarını ortaya koymaktadır.
Ancak bahsi geçen alçak frekans bölgesinin bir amplide literatüre uygun yapılabilmesi son derece pahalı ve özel tasarımlar gerektirmektedir. Bu sebepledir ki bazı amplifikatörler son derece pahalı üretimlerdir. Biz şimdilik bunlara girmeyelim.
İlk hesaplanması gereken nokta kayıplar doğrultusunda çıkış katımızın yeteneğidir.
Literatürde bilinmektedir ki bass seslerin tam kompanzasyonu için en az 10db lik bir bass kompanzasyonu gerekmektedir.
Yani tüm kayıtlarda bass seslerin headroom seviyesi en az 10 db yüksek yapılmaktadır ve amplimizin bunu karşılayabilmesi gerekmektedir..
Bu mevzuu bir müzik eserinin spectrum analizör ile dinlenilerek bass bölgesinin gözlemlenmesi ile ispatlanabilecektir.
O halde kabaca hesap yapalım.
1KHz te 90 dbA kazancı olan bir hoparlör sistemimiz ile bass bölgesini eşit duyabilmek için ne kadar güç üretmeliyiz.
Hoparlörümüzün lineer olduğunu varsayarsak,
1W 90dbA
2W 93 dbA
4W 96 dbA
8W 99 dbA
16W 102dbA
Bu değerler çok pahalı bir hoparlör ile dinlenilmekte olan normal bir müzik eserinin kulağa eşdeğer seslerin iletilmesi için kullanılması gereken ampli gücünü ifade etmektedir.
Yani bir müzik eseri içerisine kaydedilmiş reel dinamik band seviyesine ulaşabilmek için kullanılması gereken ampli gücümüzü anlatmaktadır.
Tabiiki bass seslerdeki hoparlör kayıplarımızı bilmemekteyiz. Bir 20cm lik hoparlörün frekans karakteristiği incelenirse, 31 Hz te en azından 10 db kayıp olduğu rahatlıkla görülebilecektir. 10 db de eser içerisindeki headroom seviyesi dersek, ampli gücümüzü çok çok fazla yapmamız gerekmektedir.
Bu hesaplar çok detay gerektirdiği için amatör arakdaşlar için gerekli değildir. Sadece bilimsel olarak bilgi amacıyla verilmiştir.
Eğer bir ses sistemi 70-80dbA ses şiddeti için kullanılacaksa o zaman 5W gücünde bir ampli bile yeterli dinamik alanı verebilebilecektir. Ki bahsi geçen 70-80dbA normal bir konuşma seviyesi ses şiddetini ifade etmektedir.
Bu ön bilgiler doğrultusunda bir amplinin daha mı iyi yoksa daha mı kötü olduğu tartışmalarını artık bırakmamız gerekmektedir.
Yani ister TA7240 olsun ister LM1875 olsun kriterlerimizi belirlemeden daha iyi ya da daha kötü değildir.
Anlaşılabilir olması açısından belirteyim.
Yapacağımız ampliyi bir kulaklığı çalıştırabilmek için kullanmak amacında isek 1W lık bir ampli gücü bile yeterli demektir.
Ancak işin içerisine hoparlör girdiği zaman amplilerin daha mı iyi ya da daha mı kötü olduğundan bahsetmek anlamsız olmaktadır.
Öyleyse...
Daha iyi bir çıkış katı daha iyi bir güçlü ampli demek yerine, uygun karakteristikte bir çıkış katı ve uygun bir tasarım demek daha yerinde olacaktır.
Benim tasarımımda STK465 kullanmaktayım.
30W gibi bir çıkış gücü için bana istediğim dinamik band genişliğini verebilmektedir.
100KHz e kadar frekans bölgesi, tasarımımda bana extra avantajlar sağlamaktadır.
Kullanılan STK465 son derece ucuz bir entegredir. Zamanında pahalı olsa da o yıllardaki en uygun entegre idi. Günümüzde 20-25TL gibi fiyatlarla bile temin edilebilmektedir. Ama LM1875 kullanmış olsaydım zar zor 20W güç elde edebilecektim ve dinamik band genişliğim sınırda kalacaktı. Hoş 75-80dbA band genişliğinde oldukça yeterli bir güç sağlamaktadır.

Ynt: TA7240AP BTL 20 WAT AMFİ DEVRESİ

Yanıt #54
Yamyam hocam, bir de amplifikatörlerde ''damping faktör'' hakkında da bilgi rica etsek. şimdiden teşekkürler.