Ana içeriğe git

Konu: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA) (9542 Kez okunmuş)

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #30

Henüz hile yapılmamış, yolu hazırlanmış. ;) Yani o direncin açık devre olmasıyla devreye fayda "sağlanmaz" devrenin çalışmaması garantidir.
İki ayrı besleme pini tek kaynaktan beslendiği için o direnç vardır, iki ayrı besleme kullanmak istiyorsanız o hattı ayırırsınız.(direnci sökerek)
Regüleli veya yükten bağımsız, daha iyi filtre edilmiş besleme kullanılırsa (8 nolu pine) besleme kaynaklı kötü etkiler en aza indirilebilir.
Ayrıca:
Neden amp. devresinin beslemesini daha iyi hale getirmeyip yalnız bir bölümünü iyileştiriyoruz?
8 nolu pin devrede nereyi besliyor, 9 nolu pin nereyi? (gücü veya akımı ne kadar olur?)
+Vcc de bu ayırım varken -Vcc de neden yok veya yapamıyormuyuz?
Açık şema üzerinde yorum yaparken özellikle entegre veya hybrit devre sembolünün iç yapısı için data sheet inceliyormuyuz?
...

Kolay gelsin.


Asma arkadaşa benden bir GAZOZ. ;)
Tam anlamıyla bilimsel olarak olayı çözmüş.
Çoğu HYBRID amplilerde olsun, bazı entegre devrelerde olsun, amlifikatörün pre devrelerine doğrudan besleme verilmez.
Pre devrelerin beslemesi, genellikle uygun bir direnç vasıtası ile ana besleme kaynağından alınmaktadır. Bu gerilim entegrenin iç yapısına göre artı, eksi ya da her iki beslemeden da yapılmaktadır.
Bir yükselteç devresiindeki GÜRÜLTÜ faktörünü incelersek, grounding problemleri haricinde besleme üzerindeki RIPPLE veya beraberindeki gürültülerden kaynaklandığını daha önce belirtmiştim. Yani bir yükselteçin gürültü seviyesi, büyük oranda besleme ile direkt alakalıdır.
Dolayısı ile besleme devresinin gürültü seviyesini en aza indirebilirsek, amplifikatörümüzden de o oranda düşük gürültü almamız mümkündür.
ANCAK:
Bir güç amplifikatörünü komple regüleli bir devre ile beslemek anlamsızdır. Çünkü çıkış transistörleri yüklenme esnasında oldukça fazla akım çekebildiği için çok aşırı yüksek güçte bir güç kaynağı yapmak zorunda kalırız. Üstelik tam regüleli ve düşük gürültülü yapılması gerektiğinden güç kaybımız anormal seviyede yüksek olacaktır.
Zaten çıkış transistörleri yüksek voltaj altında yüksek akım ile çalıştıklarından besleme devresindeki 100mV lar seviyesindeki gürültülerin etkisi ihmal seviyesinde olmaktadır.
Halbuki besleme devresindeki gürültüler, kazanç ihtiva eden bir devrenin giriş bölümlerini etkiliyorsa, yükseltecin kazancı doğrultusunda yükseltileceği için gürültü seviyesi yüksek olacaktır.
İşte bizler bir amlifikatörün pre devrelerinin besleme voltajını, tam regüleli ve nispeten gürültülerden arınmış olarak sağlayabilirsek, (ki teknik olarak hiç te zor değildir) o amplifikatörden daha iyi gürültü karakteristiği elde edebiliriz.
http://www.andiha.no/articles/audio/vabu.htm
Yukardaki linkte anlattıklarım ile ilgili olarak teknik izahatlar verilmiş ve açıklamaları yapılmıştır.
  • Son Düzenleme: 03 Ağustos 2014, 13:30:15 - Mr_YAMYAM

  • seron
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #31
yani ben şunu anladım:
9 nolu pin, ana devreyi, 8 nolu pin önyükselteci besliyor. 100 ohm devrede iken her iki devre aynı kaynaktan beslenmek istenmiştir. ancak bunun devre üzerindeki olumsuz etkilerini önlemek için, mr yamyam, 8 nolu pini aynı tek kaynaktan ayırarak, farklı bir güç kaynağıyla beslemek istemiş ama henüz bağlamamıştır.

öyle mi?
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #32

yani ben şunu anladım:
9 nolu pin, ana devreyi, 8 nolu pin önyükselteci besliyor. 100 ohm devrede iken her iki devre aynı kaynaktan beslenmek istenmiştir. ancak bunun devre üzerindeki olumsuz etkilerini önlemek için, mr yamyam, 8 nolu pini aynı tek kaynaktan ayırarak, farklı bir güç kaynağıyla beslemek istemiş ama henüz bağlamamıştır.

öyle mi?

Aynen.
8 nolu pin STK 465 entegresinde pre devrelerin besleme gerilimi bağlantısıdır ve gerekli besleme 100 ohmluk direnç üzerinden ana besleme kaynağından sağlanmaktadır.
Biz bu direnci devreden ayırıp 8 nolu uca daha iyi regüle edilmiş ve gürültüsüz bir besleme uygulayabilirsek amplinin gürültü seviyesini, bağlı olarak ta bazı olumsuz yönlerini mümkün olduğunca düzeltmiş oluruz.
Pre devrelerin çektiği akım düşük olduğu için burayı beslememiz hiç te zor olmayacaktır.
LM317 T veya LM350T entegresi devresini ilgili uygulamalarından 84db çıkış gürültü bastırma değerini sağlayabilirsek (Bir kondansatör ilavesi yeterlidir) Yeterince düşük sayılabilecek bir gürültü değeri ile amplinin pre devrelerini besleyebiliriz.

STK465 in iç yapısı dikkatle incelenirse anlattıklarım anlaşılacaktır.

Görüldüğü üzere 8 Nolu bacak pre devrelerin beslemesini sağlamaktadır.

  • Son Düzenleme: 03 Ağustos 2014, 15:00:18 - Mr_YAMYAM

  • seron
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #33
... değilse giriş gücündeki örneğin şebeke vınlaması da yükseltilecek sesle beraber yükseltilir ve rahatsız edici bir harmonik oluşmasına neden olur.

haaa.. o halde dezavantajlı olmasa pil, akü kullanmak aslında en iyisi ama LM317 veya LM250T ve uygun değerde kondansatör ile ihtiyaç giderilebiliyorsa gerek yok.

teşekkür ederim bunlarıhiç bilmiyordum ve gram anlamaz biriyken iyi yol katettim. ola ki kendi amfimi yapacak olursam en önce bunları da değerlendiririm.

şimdi anlaşıldı söktüğün anfinin neden her yerinin güç kaynağı dolu olduğu... ;) :D
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #34

şimdi anlaşıldı söktüğün anfinin neden her yerinin güç kaynağı dolu olduğu... ;) :D

İşte ben adamı.. pardon YAMYAM'ı böyle döverim ;D 8) :P
Doğruyu döve döve öğretiyorum yaaf ;D

  • seron
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #35
anladım, teşekkürler...

konu ilerledikçe, yıllar önce 30W diye üretilen amfiler ve hoparlörler ortalığı bangır bangır yıkarken, bugünkü sistemlerin üzerinde 500-1000W yazmasına rağmen neden verimli olmadıklarını soracağım.
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #36

anladım, teşekkürler...

konu ilerledikçe, yıllar önce 30W diye üretilen amfiler ve hoparlörler ortalığı bangır bangır yıkarken, bugünkü sistemlerin üzerinde 500-1000W yazmasına rağmen neden verimli olmadıklarını soracağım.


Bu soru'nun öncelikli ve mantıklı açıklaması şunlardır.
Öncelikle günümüzde Po (Power Output) değeri ile toplam güç kavramı kandırmacadır.
Bir amplifikatörün verimi vardır. STK465 serisi entegre 2X30W olarak çıkış gücü bildirilmiş olsa da gerçekte besleme üzerinden 120W civarı PEAK güç çekmektedir. Ben bu testi 40W çıkış gücü için 2X30V beslemede her bir besleme kaynağından yaklaşık 2A lik akım çektiğimi ölçtüğüm yıllarda edinmiştim. Yani benim testlerimde 2X40W için toplamda 160W civarı güç harcıyordum.
Çoğu günümüz amplifikatörlerinde bu değer abartılarak yayınlanmaktadır. Halbu ki bir amplinin Po değeri önemlidir.
Yıllar önceki amplilerde Po değeri efendice verilip gerçek değer sunulmaktaydı.
Ayrıca bir amplifikatörün çok güçlü olması kalite unsurunu göstermez.
Camii ezan sistemlerinde kullanılan 100-200Wattlık amplifikatörler ile iyi kalitede yapılmış 10W lık bir amplinin ses kalitesi kıyaslanırsa ne denmek istediği anlaşılacaktır.

  • seron
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #37
Köyde Roadstar marka 4 çıkışlı oto teybi var idi. çıkışların kaç watt olduğunu bilmiyorum ama konileri beyaz renkli eski zaman işi büyük iki hoparlör ve büyükçe bir trafo ile evde kullanılıyordu. o teypten aldığım ses kalitesini (gücünü değil sesin temizliğini) günümüzde aldığım söylenemez. daha sonra dayım o teybi arabasına(murat 124) taktı ve bir yıl içinde teyp (aracın sarsıntısından)hurdaya döndü. eğer hala duraydı, antika fiyatından gidebilirdi.

malesef günümüzde sesten müzikten anlayan pek fazla kişi kalmadığını düşünüyorum. birkaç çapulcu mahalle serserisinin, biraz da filmlerden esinlenerek arabalarına dünya kadar para verip taktırdığı "gürültü çıkarmaktan başka işe yaramayan" ses sistemlerini monte edip, uyuyan mı var, hastası olan mı var, bebeğini yeni uyutan mı var, iplemeden gümmtıss gümmtıss gürültü yaparak dolaşmaları, firmaları bahsetmiş olduğunuz kalitesiz ürünleri üretmeye zorlamıştır.

zira birkaç kez bindiğim(binmez olaydım) tanıdıkların arabasında, sonuna kadar açılmış bass sesi ve yığınla para ödenmiş amplifikatör(!) nedeniyle şarkıyı söyleyenin sesinin duyulmadığı, yalnızca aşırı bastan dolayı oluşan uğultu sesini dinlediğim olmuştur. bu tip sistemlerle mahalledeki kızlara hava atıp, "piyasa" yaptıklarını idda ediyorlar ve işin garibi bizim geri zekalı kızlarımız da ciddi ciddi tav oluyor. ya da bana öyle geliyor bilmiyorum.

hal böyle olunca firmalar "olum kaliteye gerek yok, gümbürtü çıkarsın yeter" mantığıyla üretim yapmaya yöneliyor. yani sanırım...
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #38
Bu dediklerini şöyle açıklayayım.
Yıllar önce bu amplimi tasarlarken, bir çok hesaplar kitaplar yapıyordum. Haliyle bazı testleri de yapmam gerekiyordu.
İşyerinden bir arkadaş dedi ki;
Yahu bu kadar uğraşıyorsun koskoca firmalar var tekniks gibi paynır gibi, bu firmalar senin yaptıklarını hesaplamıyorlar mı. Yani yapamıyorlar mı? Al bi tene paynır keyfine bak.
Ben de gıcıklığına dedim ki;
Yoh dedim o firmalar yapamıyorlar, yapsalar da Türkiyeye getirmiyorlar :D
Hadi len dedi, bende paynır var gayet dum tıs çalıyo. Sen bunun sesine ulaşamazsın.
Ve böylece ortaya büyük bir iddia atılmış oldu.
Ben büyük araştırmalar ve ölçümler sonucunda teknik değerlere sadık iyi seviyede bir ampli yaptım.
O yıllarda STK465 oldukça pahalı ve revaçta olan bir entegreydi.
Amplim bittikten sonra işyerinde profesyonel seviyedeki hoparlörler ile dinliyorduk. Haliyle görenler Ne güzel çalıyor demekten kendilerini alamıyorlardı. İddiaya girmiş olduğum arkadaşım da kendi paynır amplisini getirdi.
Önce aynı hoparlörlerle ve aynı ses kaynağını bağlamak suretiyle dinleyerek test ettik. Bass ve tiz kontrolleri ortada olmak koşulu ile her iki amplifikatörü uzun süre dinledik.
SONUÇ:
Benim ampli her nedense daha derin bas veriyor daha temiz tiz sesleri ile şıpır şıpır çalıyordu. Arkadaşın paynırı ise aynı ayarlarda ses benimkisine göre daha çiğ, bas derinliği fazla olmayan, tiz bölgelerde ise benimkisine nazaran boğuk denebilecek bir seviyedeydi :D
Arkadaş önce bozuldu tabii; sonra da dedi ki;
Sen amplide hile yapmışsın. İçerden bas ve tiz sesleri artırmışsın.
Ben de dedim ki ÖLÇELİM :D
Her iki aleti de Osilaskop ve AUDIO ANALIZER testleri altına soktuk.
Benim alet 20Hz ila 20KHz arası sesleri sadece bir iki db lik sapma ile verebilirken,arkadaşın paynırında bu değerler 6-8db arasında oynuyordu.
Haliyle bu durum sesin tonlarına büyük ölçüde etki ediyordu.
Haliyle arkadaş çok bozuldu. Ülen dedi koskoca paynır bunu nasıl yapamıyor. Bir dünya para verdik sete :D
Ben de dedim ki ;
Bu senin anfi paynır değil PEYNİR serisidir. İyi ses almak istiyorsan PEYNİR'in ELİT serisini almalısın.
Ama ELİT serisi de öyle herkesin alabileceği serii değildi haliyle.
Böylece arkadaşlar arasındaki marka anlatım şekli PEYNİR olarak yerleşmiş olmuştu.


  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #40
Şimdi biraz daha dayak atıp ;) bir yarışma düzenleyelim.
Örnek modüldeki STK465 için başka ne tür hileler yapabiliriz.
Aslında buna HİLE demek mizansel anlamındadır. Yani tekniği kullanarak ne tür iyileştirme sağlayabiliriz.
Bakalım bu yarışmada kimler kazanacak :D

  • seron
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #41
sana yukarıda anlattığım sokak gençlerinin kullandığı markayı anlatmışsın ;) ben kötülememek için marka vermemiştim. sony'nin elit olmayan ürünlerinde bile iyi ses kalitesine ulaşılabildiğini eklemeliyim. Millet tutturmuş "paynır" diye, başka bi'şey bilmiyorlar.

ha, ikinci hileye gelince, "şimdi de şasi bağlantısını da mı ayıracaksın?" diyeceğim, ama bu sefer temiz dayak yerim diye korkuyorum.
Usta değilim. Sadece hobistim.
Yanıtlarıma bakarak beni usta zannetmeyin.

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #42


ha, ikinci hileye gelince, "şimdi de şasi bağlantısını da mı ayıracaksın?" diyeceğim, ama bu sefer temiz dayak yerim diye korkuyorum.

Hemde atalarımızın dediği gibi eşek su'dan gelinceye kadar dövmem gerekir.
O senin dediğin şase ayırma işlemleri zaten GROUNDING kuralları ile ilgilidir ve yapılması gerekiyorsa yapılmalıdır.
Benim dediğim biraz daha şema ile ilgili. Yani HESAP KİTAP meselesi 8) ::)

  • nevzat
  • [*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #43
Mr.Yamyam hocam,Dc offset için servo devresi güzel olur bence,birde limiter devresi eklenirse aşırı sürülme derdide kalmaz...Şimdilik bunlar geldi aklıma...

  • Mr_YAMYAM
  • [*][*][*][*][*]
Ynt: AMPLİFİKATÖR'ler, tasarım ve teknik anlatımlar. (TARTIŞMA)
Yanıt #44

Mr.Yamyam hocam,Dc offset için servo devresi güzel olur bence,birde limiter devresi eklenirse aşırı sürülme derdide kalmaz...Şimdilik bunlar geldi aklıma...

Biraz daha kafanı kaşı güzel şeyler çıkacak gibi. Hatta kepek bile çıkabilir ;D
Şaka haa. Amaç öğrenirken eğlenmek eğlenirken öğrenmektir.
Limitörler dinamik alan sıkıştırmak için ideal denilebilir. Bu durumda dinamik alanımızdan feragat edeceğiz demektir.
Yani limitör uygulaması hiç te doğru olmayacaktır.
Ancak bahsetmiş olduğun aşırı giriş seviyesini engellemek ise bunun daha farklı yöntemleri vardır ve amplinin tasarımında zaten uygulanmıştır.
Yeri gelirse bu konuya da değiniriz.